Nasze periodyki

Historia w kadrze

JAROSŁAW MALAROWSKI
10 Cienie zwycięstwa

Kalendarium historyczne

MIKOŁAJ KUBACKI
12 „Za wolność waszą i naszą”.
Śmierć generała Józefa Haukego-Bosaka
pod Dijon 21 stycznia 1871 roku

ŁUKASZ JĘDRZEJCZAK
14 Mieszczaństwo i rycerstwo Prus
powstaje przeciw zakonowi krzyżackiemu.
Bunt stanów pruskich 4 lutego 1454 roku

JAROSŁAW GODLEWSKI
16 Morskie zwycięstwo hetmana
Chodkiewicza. Bitwa pod Salis
23/24 marca 1609 roku

Horyzonty historii

PIOTR KORCZYŃSKI, ROBERT SENDEK
18 Polskie Siły Zbrojne – wciąż
nieopowiedziana historia.
W debacie udział wzięli: Jerzy Kirszak,
Jacek Tebinka i Juliusz S. Tym

Ostatni rok wojny

PIOTR KORCZYŃSKI
38 Koniec wojny, którego nie znamy.
Rozmowa z Jakubem Politem

PIOTR KORCZYŃSKI
44 Ukryta twierdza we krwi
– Festung Kolberg

FRANCISZEK IDKOWIAK
50 Uwaga: czołgi końca wojny!

PRZEMYSŁAW WYWIAŁ
56 Maczków: z dziejów „polskiej
okupacji” Niemiec

WITOLD JARNO
60 Zasiedlić Ziemie Odzyskane

TOMASZ LESZKOWICZ
66 Na straży „ludowości”
Wojska Polskiego

JACEK ŻUREK
70 Ksiądz Bolesław Stefański 1910–1964
Porucznik 1 Pułku Ułanów Krechowieckich z 2 Warszawskiej
Dywizji Pancernej, Włochy 1945 rok.
 
PAWEŁ BOREK
75 Partyzant z krwi i kości

ŁUKASZ ZALESIŃSKI
80 Moskwa do kwadratu

ROBERT GAJDA
150 Silniejsza od obawy

Strategie

JULIUSZ S. TYM
84 Polska 1 Dywizja Pancerna
zajęła Wilhelmshaven

Bitwy zapomniane

ANDRZEJ ŁYDKA
92 Powstańczy pociąg „pancerny”
w boju o Sosnowiec

Tradycje oręża

JĘDRZEJ KORBAL
98 Brygady nowego wzoru

Lotnictwo

GRZEGORZ ŚLIŻEWSKI
104 Szachownice w obronie kominów

WOJCIECH KRAJEWSKI
110 Polscy lotnicy i koniec wojny

Z archiwum Wojskowego Biura Historycznego

KAMIL ANDUŁA
116 Czterej pancerni przeciw wyklętym

Zbrodnie na narodzie polskim

ROBERT SENDEK
120 Teatr okrucieństwa i absurdu

Życiorysy heroiczne

JERZY KIRSZAK
126 Major dypl. Ryszard Rafał
Małaszkiewicz – saper, sztabowiec, spadochroniarz

Historie ocalone

JACEK JĘDRYSIAK
134 Pruski szach. Reakcja armii pruskiej
na wybuch Powstania Styczniowego

MIKOŁAJ MIROWSKI
138 Polski patriota wyznania
mojżeszowego

RADOSŁAW WIŚNIEWSKI
141 Partyzant na czele kawalerii
– generał Edmund Taczanowski

PIOTR KORCZYŃSKI
145 Siedmiu wspaniałych z rep-patrolu.
Rozmowa z Janem Maciejowskim

Kino na wojnie

PIOTR KORCZYŃSKI
137 Kompania krwi

Wokół historii

AGNIESZKA POLOŃCZYK-SUDOŁ
154 Splatając historię ze współczesnością

Bonżur
JACEK ŻUREK
157 Hołd pruski

Z dziejów hańby

PAWEŁ SZTAMA
158 Oficer i zdrajca.
Przypadek Michała Żymierskiego

Kawalerowie Virtuti Militari

ANNA DĄBROWSKA
163 Cichy bohater

Motoryzacja
JAN TARCZYŃSKI
164 „Setki” z Poznania

Z arsenału Muzeum
Wojska Polskiego

MICHAŁ MACKIEWICZ
170 Sturmgewehr, karabin
na koniec wojny

Sztandary Wojska Polskiego

JAROSŁAW PYCH
174 Projekt sztandarów wz. 1945

Konstruktorzy broni

PIOTR KOCYAN
177 Po prostu drut

Artefakty z przeszłości

TOMASZ ZAWISTOWSKI
180 Nieznane zdjęcia rodziny Stefana Okrzei

Ceremoniał wojskowy

MARIUSZ KUBAREK
184 Pamięci obrońców ojczyzny

Klub garnizonowy

ANDRZEJ ŁYDKA
187 Oddział „fiołków”

Świat filokartystyki

ANDRZEJ WITKOWSKI
188 Z polisą na tygrysa

Historia w kadrze

PIOTR KORCZYŃSKI
6 Czerwone berety i Wyklęty

Kalendarium historyczne

JAROSŁAW GODLEWSKI
8 Zamorska wyprawa Stefana
Czarnieckiego. Walki w styczniu
1659 roku w Danii

MIKOŁAJ KUBACKI
10 Żołnierze generała Szembeka w akcji.
Bitwa pod Wawrem 19 lutego 1831 roku

ŁUKASZ JĘDRZEJCZAK
12 Bitwa z wojownikami z Wielkiego
Stepu. Pod Raciborzem 20 marca
1241 roku
Rozmowa „Polski Zbrojnej.
Historii”

PIOTR KORCZYŃSKI
14 Pasja i fart. Rozmowa z Jerzym
Hoffmanem

Misje zagraniczne WP

TOMASZ JASIONEK, MARIUSZ SYBILSKI
22 Nie tylko błękitne berety

PIOTR KORCZYŃSKI
28 Marynarz w koreańskim tyglu.
Rozmowa z Piusem Kacprzakiem

TOMASZ JASIONEK
32 Na pomoc głodującej Etiopii

MARIUSZ SYBILSKI
36 Polski Kontyngent Wojskowy
w Namibii

ROBERT SENDEK
42 Śmierć w sercu Azji

PIOTR KORCZYŃSKI
46 Spadochroniarz na misji

ŁUKASZ ZALESIŃSKI
48 Równanie z „Iksem”

EWA KORSAK
52 Rzeźnik w rękach GROM-u

MARCIN OGDOWSKI
56 Nauki i nauczki z Afganistanu

BOGUSŁAW POLITOWSKI
60 Syndrom Karbali

ANDRZEJ ŁYDKA
66 Z perspektywy pododdziałów
non-kinetic

ANDRZEJ ŁYDKA
69 Jeden dzień podczas IX zmiany
PKW Irak

Strategie

JULIUSZ S. TYM
76 Epizod polskiej misji pokojowej
w Chorwacji

Tradycje oręża

MATEUSZ WYŻGA
84 Szabla na kosisku. Obronność
społeczeństwa staropolskiego
w perspektywie historii oddolnej

WIKTOR SZYMBORSKI
113 Salwy u grobu Pańskiego

Historie ocalone

JACEK ŻUREK
88 Przejdziem Wisłę, przejdziem Wartę

WOJCIECH NOWIŃSKI
92 Gdy w grę wchodzi armia, prawo
przestaje być pobłażliwe

PAWEŁ BOREK
96 Jaczejki w szeregach

RENATA PALIGA
102 Czerwieńsze będą…

MAREK KINASZ
108 Oficer prawego charakteru
i jego mundur

Lotnictwo

MAŁGORZATA STĘPIEŃ
116 Z lotniska do kamieniołomów

GRZEGORZ ŚLIŻEWSKI
120 Polscy lotnicy nad komunistycznymi
Bałkanami

Z archiwum Wojskowego Biura
Historycznego

PRZEMYSŁAW DĄBEK
125 Z rotmistrzem w Abisynii

Pod pancerzem

FRANCISZEK IDKOWIAK
128 Pod pancerzem w Iraku
i Afganistanie

Życiorysy heroiczne

JERZY KIRSZAK
132 Ppłk dyplomowany Andrzej Hytroś
– oficer zapomniany

Z dziejów chwały

GRZEGORZ WOŁK
140 Jacek Winkler – fotograf
z Kałasznikowem

Z dziejów hańby

PAWEŁ SZTAMA
144 Partyjniak czy ubek? Dziennikarz
czy historyk? Rzecz o Henryku Piaseckim

Śledztwa historyczne

MAREK RABIEGA
148 Zabójca spod czerwonej gwiazdy

MIKOŁAJ MIROWSKI
152 Umarła, aby żyć. Historia Iny Benity

Z arsenału Muzeum Wojska
Polskiego

MICHAŁ MACKIEWICZ
158 Karabin Mierosławskiego

Sztandary Wojska Polskiego

JAROSŁAW PYCH
162 Proporzec 1 Mieszanego Polsko-
-Ukraińskiego Batalionu Sił Pokojowych
im. Hetmana Jana Karola Chodkiewicza
i Hetmana Piotra Konaszewicza-
-Sahajdacznego

Kawalerowie Virtuti Militari

MARIA ŻUREK
165 Walczył do końca

Konstruktorzy broni

PIOTR KOCYAN
166 Opakowanie

Artefakty z przeszłości

TOMASZ ZAWISTOWSKI
170 Orły ofiarowane Szwajcarom

Ceremoniał wojskowy

MARIUSZ KUBAREK
174 W misjach poza granicami kraju

Klub garnizonowy

ANDRZEJ ŁYDKA
177 Moc dwóch jednakowych podpisów

JACEK ŻUREK
178 Łupołowo

Kino na wojnie

PIOTR KORCZYŃSKI
182 Pokój w tyglu wojny

Świat filokartystyki

ANDRZEJ WITKOWSKI
184 Pac by się uśmiał

Historia w kadrze

JAROSŁAW MALAROWSKI
8 Święto Kawalerii

Kalendarium historyczne

JAROSŁAW GODLEWSKI
10 Rapier kontra szabla. Bitwa
pod Wojniczem 3 października 1655 roku

MIKOŁAJ KUBACKI
12 Bohaterstwo polskich sojuszników
Napoleona. Polacy nad Berezyną
25–29 listopada 1812 roku

ŁUKASZ JĘDRZEJCZAK
14 Jak walczyć z Tatarami? Bitwa
pod Zinkowem 8 grudnia 1516 roku

Od siodła do czołgu

PIOTR KORCZYŃSKI
16 Bez kawalerii wojny się nie wygrywa.
Rozmowa z Dariuszem Nawrotem

TADEUSZ WRÓBEL
24 Sipâhi – konni wojownicy sułtana

ŁUKASZ RADULSKI
30 Ostatnie walki Podlaskiej

Brygady Kawalerii w 1939 roku

ZBIGNIEW CHMIELEWSKI
36 Ułan z Prużany

RADOSŁAW WIŚNIEWSKI
40 Arcelin – cud, który może się
zdarzyć tylko raz

JĘDRZEJ KORBAL
46 Eksperyment OM,
czyli 10 Brygada Kawalerii

PAWEŁ ROZDŻESTWIEŃSKI
52 Kawaleria 1939

PAWEŁ ROZDŻESTWIEŃSKI
58 Mundury kawalerii 1939

PIOTR KORCZYŃSKI
60 Ułani na barykadach

PIOTR KORCZYŃSKI
64 Śmierć szwoleżera

Bonżur
JACEK ŻUREK

29 Koń polski
Bitwy zapomniane

JULIUSZ S. TYM
70 Szarża pod Wólką Węglową

Tradycje oręża

JULIUSZ S. TYM
78 Koń wojskowy – zapomniany
obrońca ojczyzny

Strategie
ANDRZEJ ŁYDKA
84 Ułani tatarscy w obronie Płocka

Lotnictwo

GRZEGORZ ŚLIŻEWSKI
90 Kawalerzysta z Battle of Britain

KATARZYNA OCHABSKA
96 Niezwykły lotnik
biało-czerwonej szachownicy

Z archiwum Wojskowego Biura Historycznego
PRZEMYSŁAW DĄBEK
102 Z Visa w galopie do celu

Zbrodnie na narodzie polskim

ROBERT GAJDA
106 Tęsknota straszna za krajem wolnym

JOANNA MORAWSKA
112 Jeniecka pamięć – zapomniany
palimpsest wojny. Rozmowa z Piotrem
Stankiem

Życiorysy heroiczne

JERZY KIRSZAK
118 „Pieprz”. Płk dypl. Ziemowit
Grabowski – kawalerzysta,
sztabowiec, pancerniak

Historie ocalone

PIOTR KORCZYŃSKI
128 To piekło tkwi we mnie jak cierń…
Rozmowa z Jerzym Leśniakiem

PAWEŁ BOREK
132 Dziki Zachód na wschodzie II RP

JERZY KIRSZAK
138 Porucznik Władysław Malanowski
i jego notatki z kampanii 1939 roku

JACEK ŻUREK
144 Problem greckokatolicki
w „armii Andersa”

Z dziejów chwały

GRZEGORZ WOŁK
148 Sumienie Armii Krajowej

Z dziejów hańby

PAWEŁ SZTAMA
152 Roman Romkowski – „nadminister”
bezpieczeństwa publicznego

Śledztwa historyczne

MAREK RABIEGA
156 Tropem „Franka”

Kawalerowie Virtuti Militari

ANNA DĄBROWSKA
161 Kawaleryjski duch

Motoryzacja

JAN TARCZYŃSKI
162 MOJ 130 na dobre i złe drogi

Z arsenału Muzeum Wojska
Polskiego

MICHAŁ MACKIEWICZ
170 Ludwikówka

Sztandary Wojska Polskiego

JAROSŁAW PYCH
174 Proporce szwadronów przybocznych
Wojska Polskiego II RP

Konstruktorzy broni

PIOTR KOCYAN
177 Niebezpieczne pamiątki

Artefakty z przeszłości

TOMASZ ZAWISTOWSKI
180 Bitwa pod Kaniowem – nieznany
obraz Leonarda Wintorowskiego

Ceremoniał wojskowy

MARIUSZ KUBAREK
183 Morska podróż prezydenta

Klub garnizonowy

ANDRZEJ ŁYDKA
186 „Jak Pon srasz, to Pon nie salutuj”

Kino na wojnie

PIOTR KORCZYŃSKI
188 Martwa natura z lancą

Świat filokartystyki

ANDRZEJ WITKOWSKI
192 Kozy przed kariatydami

Historia w kadrze

JAROSŁAW MALAROWSKI
8 Wyrwani z piekła

Kalendarium historyczne

ŁUKASZ JĘDRZEJCZAK
10 Moskwa zdobywa klucz do serca
ziem litewskich. Kapitulacja Smoleńska
30 lipca 1514 roku

JAROSŁAW GODLEWSKI
12 Bitwa pod Lesienicami. Podstęp
Sobieskiego 24 sierpnia 1675 roku

MIKOŁAJ KUBACKI
14 Suworow przeciw insurekcji. Bitwa
pod Krupczycami 17 września 1794 roku

Na wschód od Zachodu

PIOTR KORCZYŃSKI
16 Polska i Turcja. Od wojen do szacunku
i sympatii. Rozmowa z Piotrem Nykielem

JAROSŁAW GODLEWSKI
24 Orientalizacja armii Rzeczypospolitej
Obojga Narodów w czasach Jana III Sobieskiego

JACEK ŻUREK
29 Ormianie i ormianie

JACEK ŻUREK
32 Wielkie Oblężenie.
Malta Anno Domini 1565

TADEUSZ WRÓBEL
36 Janczarzy – od chwały do upadku

PIOTR KORCZYŃSKI
42 Dawno temu w Chinatown

PIOTR KORCZYŃSKI
48 Konny rajd Fukushimy Yasumasy,
czyli pierwszy Japończyk w Polsce

JAKUB POLIT
52 Zwycięzca w klęsce, czyli wojna
Czang Kaj-szeka

JANUSZ WRÓBEL
58 Pod obcym i własnym sztandarem.
Polscy wojskowi w Chinach 1900–1920

PIOTR KORCZYŃSKI
66 Tratwą z archipelagu Gułag.
Rozmowa ze Stanisławem Słowikiem

Wojenne epizody

DANIEL WOLBORSKI
76 Orlęta Pęcickie ‘44

ANDRZEJ ZAWISTOWSKI
80 Sienkiewiczowski batalion
w Powstaniu Warszawskim

ROBERT GAJDA
82 „Mimo ogromnej przewagi wroga”.
Bój pod Jaksicami 5 sierpnia 1944 roku

Klub garnizonowy

ANDRZEJ ŁYDKA
81 Garnizonowe przywary na froncie

Zbrodnie na narodzie polskim

JOANNA MORAWSKA
88 Nierozliczona zbrodnia. Masakra
w więzieniu mokotowskim.
Rozmowa z Barbarą Świtalską-Starzeńską

Lotnictwo

GRZEGORZ ŚLIŻEWSKI
92 Skrzydlaci karpatczycy

KRZYSZTOF MARCHLEWICZ
100 Polskie dywizjony na front chiński

Historie ocalone

TOMASZ PLASKOTA
72 „Nie strzela się w plecy!”. Krwawa
bałkańska epopeja polskiego czetnika

PRZEMYSŁAW JASKÓŁOWSKI
96 Ochrona VIP podczas wojny
1939–1943

PIOTR KORCZYŃSKI
105 Kamień z szańca. Historia
zapomnianego karpatczyka

JERZY KIRSZAK
110 Pan na Inferno – płk dypl. Aleksander Jedziniak

Skarby Muzeum Sił Powietrznych

MARCIN KALBARCZYK
114 MiG-23 w lotnictwie polskim

Wojna i sztuka

WOJCIECH GROBELSKI
118 Adam Kowalski – autor
„Pieśni artylerii przeciwlotniczej”

Strategie

ANDRZEJ ŁYDKA
122 W obronie Tobruku, Grobowca

Z archiwum Wojskowego
Biura Historycznego

PRZEMYSŁAW DĄBEK
130 Gołębie z orłem na skrzydle

Życiorysy heroiczne

JERZY KIRSZAK
132 Kawalerzysta, oficer wywiadu,
pisarz, obieżyświat. Generał Jerzy Grobicki

Kawalerowie Virtuti Militari

ANNA DĄBROWSKA
141 Tatarski kawalerzysta

Motoryzacja

JAN TARCZYŃSKI
142 Ford a sprawa polska, część 2

Z arsenału Muzeum Wojska Polskiego

MICHAŁ MACKIEWICZ
152 Karabiny z Kraju Kwitnącej Wiśni

Sztandary Wojska Polskiego

JAROSŁAW PYCH
156 Chorągwie tureckie w polskich rękach

Artefakty z przeszłości

TOMASZ ZAWISTOWSKI
158 Orzeł Biały ze strajku szkolnego
1905 roku

Konstruktorzy broni

PIOTR KOCYAN
162 Ostatni taki samolot

Ceremoniał wojskowy

MARIUSZ KUBAREK
165 Pogrzeb rekruta

Kino na wojnie

PIOTR KORCZYŃSKI
167 Tło

85. rocznica wybuchu II wojny światowej

MICHAŁ MACKIEWICZ
168 Biliśmy się o wszystko

Świat filokartystyki

ANDRZEJ WITKOWSKI
184 Z perspektywy piaskownicy

Historia w kadrze

JAROSŁAW MALAROWSKI
8 Kanarkowe dziewczyny

Kalendarium historyczne

ŁUKASZ JĘDRZEJCZAK
10 Bitwa pod Stolcem 24 kwietnia
1277 roku.
Wojna o spadek między śląskimi Piastami

MIKOŁAJ KUBACKI
12 Bitwa pod Albuerą 16 maja
1811 roku.
Męstwo ułanów nadwiślańskich

JAROSŁAW GODLEWSKI
14 Bitwa pod Batohem 1–2 czerwca
1652 roku. Logistyczno-dowódcza
katastrofa

Korzenie wojny

PIOTR KORCZYŃSKI
16 Tylko instynkt

PIOTR KORCZYŃSKI
20 Dał nam przykład Bonaparte…
jak się organizować mamy.
Rozmowa z Mariuszem Klareckim

JAN BŁACHNIO
30 Maszerując na żołądkach w ck armii

ŁUKASZ ZALESIŃSKI
40 Ludzie bez twarzy

FRANCISZEK IDKOWIAK
46 Zabezpieczenie techniczne
1 Pułku Czołgów w 1920 roku

TOMASZ PODGÓRSKI
50 Odyseja 20 Pułku Piechoty

JACEK JĘDRYSIAK
60 Wykorzystanie kolei w wojnach
o zjednoczenie Niemiec

ANDRZEJ ŁYDKA
64 Intendentura strzelców
oraz I Brygady Legionów Polskich

RADOSŁAW WIŚNIEWSKI
70 Karabin Simo

JACEK ŻUREK
76 Duszpasterstwo polowe katolickiej
mniejszości

ROBERT SENDEK
102 Szpital u „Troski”

Marynarka wojenna

MARIUSZ BOROWIAK
56 Tajna misja polskiego okrętu

Historie ocalone

DANIEL KOREŚ
26 Portret zbiorowy szefów WBH
1922–1939

PIOTR KORCZYŃSKI
34 Z piekła tam i z powrotem.
Rozmowa z Romualdem Hajdukiewiczem

TOMASZ MUCHA
90 Nie wierzę panu, mister Karski!
Dlaczego Zachód nie uznał świadectwa
polskiego emisariusza o zagładzie

GRZEGORZ SZTOLER
98 Jak Niemcy do indyjskiej legii
Ślązaka zaciągnęli

Wojenne epizody

MACIEJ A. PIEŃKOWSKI
82 Dopaść bolszewików. Pościg 8 Dywizji
Piechoty do granicy pruskiej

PRZEMYSŁAW BENKEN
86 „Piechota nieprzyjaciela broniła się
zacięcie i twardo”

Hiszpańskie tematy

JACEK ŻUREK
106 Burza 1588

Lotnictwo

GRZEGORZ ŚLIŻEWSKI
112 Sojusznicze konflikty

ROBERT GRETZYNGIER
118 Loty nad sercem Afryki

Skarby Muzeum Sił Powietrznych

ROMAN KOZŁOWSKI
125 Sztandar z dwiema patronkami

Armia w PRL

ROBERT GAJDA
127 Praska wiosna, warszawski chłód

Z archiwum Wojskowego
Biura Historycznego

MARCIN ARBUZ
132 Czarne koguty nad Normandią

Życiorysy heroiczne

JERZY KIRSZAK
138 Kwatermistrz o bojowym sercu

Z dziejów chwały

GRZEGORZ WOŁK
146 Łącznik z tradycjami Armii Krajowej

Z dziejów hańby

PAWEŁ SZTAMA
150 Komunistyczny egzekutor „Kucyk”
Kawalerowie Virtuti Militari

ANNA DĄBROWSKA
155 Lekarz w mundurze

Motoryzacja

JAN TARCZYŃSKI
156 Ford a sprawa polska, część 1
Z arsenału Muzeum Wojska Polskiego

MICHAŁ MACKIEWICZ
164 Winchester dla kowboja i sołdata

Sztandary Wojska Polskiego

JAROSŁAW PYCH
168 Sztandar logistyków

Konstruktorzy broni

PIOTR KOCYAN
170 Zasilanie

Klub garnizonowy

ANDRZEJ ŁYDKA
173 Reluton

Ceremoniał wojskowy

MARIUSZ KUBAREK
174 Święto Morza

Kino na wojnie

PIOTR KORCZYŃSKI
179 16 milionów za linią frontu
Świat filokartystyki

ANDRZEJ WITKOWSKI
184 Bomba w górę!

Historia w kadrze

JAROSŁAW MALAROWSKI
8 U wrót Cassino

Kalendarium historyczne

ŁUKASZ JĘDRZEJCZAK
10 Bitwa pod Zasławiem 25 stycznia 1491 roku

JAROSŁAW GODLEWSKI
12 Bitwa pod Górznem 12 lutego 1629 roku

MIKOŁAJ KUBACKI
14 Bitwa pod Arcis-sur-Aube
20–21 marca 1814 roku

Łyk historii

PIOTR KORCZYŃSKI, ROBERT SENDEK
16 Piasek czy skała? Dzieje polskich
sojuszów wojskowych.
Rozmowa z Markiem Kornatem,
Jakubem Politem i Juliuszem S. Tymem

ANNA MARIA DYNER
38 Strategiczna rywalizacja.
Związek Sowiecki/ Rosja a NATO

Hiszpańskie tematy

PIOTR KORCZYŃSKI
42 Hiszpański palimpsest.
Rozmowa z Marcinem Mleczakiem

PIOTR KORCZYŃSKI
50 Rękopis spalony w Saragossie

JACEK ŻUREK
56 Przed burzą

MACIEJ A. PIEŃKOWSKI
64 Wielka Armada na Bałtyku?

MAGDALENA KRZYŻOSTANIAK
68 Przyjaźń w czasie wojny

JAKUB POLIT
74 Byk i lew, czyli hiszpańsko-brytyjska
światowa corrida

WOJCIECH KRAJEWSKI
80 Kapitan Franciszek Młokosiewicz
i obrona Fuengiroli

MARCIN MLECZAK
86 Polska i Hiszpania w II wojnie
światowej

TADEUSZ WRÓBEL
90 Zapomniana Legia Cudzoziemska

ROBERT SENDEK
94 Pechowy lot

BARTOSZ KACZOROWSKI
100 Sprawa katyńska à la española

JAN STANISŁAW CIECHANOWSKI
104 Nikt tak jak Polacy wolności
nie kocha

ANDRZEJ ŁYDKA
148 Los infiernos picadores

Historie ocalone

JACEK JĘDRYSIAK
110 Pruski generał z Legii Nadwiślańskiej.
Skomplikowane losy Heinricha Augusta
von Brandta

PIOTR KORCZYŃSKI
114 Witos i spadochroniarze

PIOTR KORCZYŃSKI
118 Fart w piekle. Rozmowa
ze Stanisławem Marciniukiem

Lotnictwo

GRZEGORZ ŚLIŻEWSKI
123 Szachownice nie dotarły
nad Finlandię

WOJCIECH KRAJEWSKI
129 Jeńcy wzięci w bitwie o Anglię

STEFAN RAFIŃSKI
136 Latanie miał we krwi

Kawalerowie Virtuti Militari

ANNA DĄBROWSKA
139 Bohaterski franciszkanin

Strategie

JULIUSZ S. TYM
140 Szarża, której nie było

Z archiwum Wojskowego
Biura Historycznego

PRZEMYSŁAW DĄBEK
154 Hiszpański epizod

Zbrodnie na narodzie polskim

WOJCIECH WICHERT
156 Twórca niemieckich obozów śmierci

Życiorysy heroiczne

JERZY KIRSZAK
160 Oficer zapomniany. Pułkownik
Wacław Kamionko

Motoryzacja

JAN TARCZYŃSKI
170 Pojazdy naziemnej obsługi
polskiego lotnictwa, cz. 2

Z arsenału Muzeum Wojska
Polskiego

MICHAŁ MACKIEWICZ
174 Trofea z Hiszpanii

Sztandary Wojska Polskiego

JAROSŁAW PYCH
178 Sztandary XIII Brygady
Międzynarodowej

Konstruktorzy broni

PIOTR KOCYAN
180 Swobodnie

Ceremoniał wojskowy

MARIUSZ KUBAREK
183 Podejmowanie zagranicznych gości

Klub garnizonowy

ANDRZEJ ŁYDKA
186 Kwatera główna

Kino na wojnie

PIOTR KORCZYŃSKI
191 Rewolwerowcy kontra
generalissimus

Świat filokartystyki

ANDRZEJ WITKOWSKI
192 Jedna kostka nie tuczy

płk Paweł Bielec
Wpływ geopolitycznego położenia Polski na rozbudowę jej potencjału
odstraszania militarnego .................................................................................................................. 13
płk mgr inż. Mariusz Sobiesiak
Analiza czynnikowa w procesie planowania operacyjnego – nowe podejście
do złożonych środowisk bezpieczeństwa ................................................................................. 45
kmdr por. mgr inż. Daniel Krefft
Funkcje połączone ..................................................................................................................................... 65
prof. dr hab. inż. Piotr Dela
Wybrane aspekty cyberbezpieczeństwa .................................................................................. 99
mgr Olga Nozdryn-Płotnicka
Nowe technologie a wojny przyszłości ...................................................................................... 121
lic. Ewelina Sokolnicka, lic. Aleksandra Omiotek
Wojna kognitywna – emocjonalne aspekty współczesnej propagandy ......................... 131
mgr Janusz Leżoń, mgr inż. Julian Traciak
W kierunku efektywnego zarządzania kryzysowego .......................................................... 145
dr hab. Adam Radomyski, ppłk dr Daniel Michalski,
mjr dypl. SZRP mgr inż. Paweł Pacek
Ocena szkolenia strzelców przenośnych rakietowych zestawów przeciwlotniczych
z wykorzystaniem symulatora VR-MANPADS na podstawie wyników
badań pilotażowych ......................................................................................................................... 159
dr Rafał Piotr Depczyński
Prawo wojenne w konfliktach hybrydowych – aspekt aksjologiczny ............................ 177
mgr inż. Paweł Owczarczyk
Kluczowe czynniki sukcesu wojny sześciodniowej i ich implikacje
dla współczesnej teorii sztuki wojennej .................................................................................... 191
LtCol Kamil Szynkowski, MA
Artificial Intelligence in Battlefield Command and Control Systems ............................ 209
Józef Kozłowski, PhD; Piotr Okulski, MA
New Ideas and Technologies for Strategic Intelligence Analysis .................................... 223
dr Dolores Gracja Piwek
Podsumowanie sympozjum naukowego nt. Bilans implementacji inicjatywy
jednolitej europejskiej przestrzeni powietrznej .................................................................... 239
* * *
Wskazówki redakcyjno-techniczne dotyczące przygotowania prac
do opublikowania w „Kwartalniku Bellona” ............................................................................. 241

ppłk dr Mariusz Urbanek
Wnioski i doświadczenia z działań obronnych w konflikcie rosyjsko-ukraińskim ....... 13

prof. dr Jurij Dziubenko, dr Wołodymyr Makarow, dr Wołodymyr Rieznik
Powietrzny wymiar konfliktu rosyjsko-ukraińskiego. Kontekst strategiczny,
operacyjny i taktyczny ........................................................................................................................ 31

dr Pawło Openko, dr Jewhen Własenko
Wojska obrony przeciwlotniczej w konflikcie rosyjsko-ukraińskim (2022–2024) ......... 53

dr Serhij Krawczenko
Obrona przeciwlotnicza zgrupowań lądowych na podstawie doświadczeń
z konfliktu rosyjsko-ukraińskiego ................................................................................................. 65

ppłk dypl. SZRP dr Adrian Napora
Wybrane problemy działań taktycznych Sił Zbrojnych Ukrainy
na szczeblu brygady .......................................................................................................................... 83

mgr inż. Karolina Sulima-Jabłońska
Sztuczna inteligencja w satelitarnym rozpoznaniu obrazowym ...................................... 99

dr hab. Zbigniew Modrzejewski, mgr Daniel Baranowski
Zastosowanie bezzałogowych statków powietrznych
w atakach cybernetycznych .......................................................................................................... 113

płk dr Tomasz Gergelewicz
Projekt edukacyjno-obronny „Edukacja z wojskiem” jako element budowania
odporności społecznej dzieci i młodzieży na zagrożenia ................................................... 137

dr Łukasz Mikołajczyk
Ewakuacja osób niepełnosprawnych ruchowo w wypadku pożaru
i innych zagrożeń ............................................................................................................................... 155

Col (Res) Przemysław Paździorek, PhD
Evolution of Operational Concepts. Part One: Cold War Period ........................................ 179

prof. dr hab. Marek Wrzosek
Problemy oceny zagrożenia militarnego w konfliktach zbrojnych
nowego wieku ....................................................................................................................................... 13
ppłk mgr Arkadiusz Czeladzki
Koncepcja Follow-on Forces Attack jako narzędzie ograniczania potencjału
Federacji Rosyjskiej w konflikcie w Ukrainie ............................................................................. 35
dr hab. Miłosz Gac
Polityka bezpieczeństwa morskiego NATO wobec rosyjskich zagrożeń
hybrydowych na Morzu Bałtyckim ..................................................................................................... 53
mgr Janusz Leżoń, mgr inż. Julian Traciak, mgr inż. Józef Zaguła
Wojska obrony terytorialnej rodzajem sił zbrojnych –
teoria czy rzeczywistość? ................................................................................................................ 71
ppłk dypl. SZRP dr Adrian Napora
Uwarunkowania pracy organów dowodzenia poziomu taktycznego Sił Zbrojnych
Ukrainy i wnioski dla Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej ........................................... 89
dr inż. Wiesław Kuchta
Bezzałogowe systemy lądowe pola walki i ich wpływ na taktykę ................................... 113
ppłk dr Daniel Michalski
Ewakuacja ludności cywilnej w Polsce. Ocena stanu przygotowania miast
do ewakuacji na wypadek konfliktu ........................................................................................... 145
Col (Res) Przemysław Paździorek, PhD
Evolution of Operational Concepts. Part 2. The United States Armed Forces
in the Face of Modern Security Environment Challenges .................................................. 163
mgr Tycjan Wagner
Nowe technologie w rozpoznaniu wojskowym na potrzeby
operacji wielodomenowych .......................................................................................................... 189
* * *
Wskazówki redakcyjno-techniczne dotyczące przygotowania prac
do opublikowania w „Kwartalniku Bellona” ............................................................................. 198

ppłk dr Mariusz Urbanek
Wnioski i doświadczenia z działań obronnych w konflikcie rosyjsko-ukraińskim ....... 13
prof. dr Jurij Dziubenko, dr Wołodymyr Makarow, dr Wołodymyr Rieznik
Powietrzny wymiar konfliktu rosyjsko-ukraińskiego. Kontekst strategiczny,
operacyjny i taktyczny ........................................................................................................................ 31
dr Pawło Openko, dr Jewhen Własenko
Wojska obrony przeciwlotniczej w konflikcie rosyjsko-ukraińskim (2022–2024) ......... 53
dr Serhij Krawczenko
Obrona przeciwlotnicza zgrupowań lądowych na podstawie doświadczeń
z konfliktu rosyjsko-ukraińskiego ................................................................................................. 65
ppłk dypl. SZRP dr Adrian Napora
Wybrane problemy działań taktycznych Sił Zbrojnych Ukrainy
na szczeblu brygady .......................................................................................................................... 83
mgr inż. Karolina Sulima-Jabłońska
Sztuczna inteligencja w satelitarnym rozpoznaniu obrazowym ...................................... 99
dr hab. Zbigniew Modrzejewski, mgr Daniel Baranowski
Zastosowanie bezzałogowych statków powietrznych
w atakach cybernetycznych .......................................................................................................... 113
płk dr Tomasz Gergelewicz
Projekt edukacyjno-obronny „Edukacja z wojskiem” jako element budowania
odporności społecznej dzieci i młodzieży na zagrożenia ................................................... 137
dr Łukasz Mikołajczyk
Ewakuacja osób niepełnosprawnych ruchowo w wypadku pożaru
i innych zagrożeń ............................................................................................................................... 155
Col (Res) Przemysław Paździorek, PhD
Evolution of Operational Concepts. Part One: Cold War Period ........................................ 179
* * *
Wskazówki redakcyjno-techniczne dotyczące przygotowania prac
do opublikowania w „Kwartalniku Bellona” ............................................................................. 203

LtCol Mariusz Urbanek, PhD
Conclusions and Experiences from the Defense Operations
in the Ukrainian-Russian War ........................................................................................................... 13
Yurii Dziubenko, PhD, Prof.; Volodymyr Makarov, PhD; Volodymyr Rieznik, PhD
The Air Dimension of the Russian-Ukrainian Conflict. Strategic, Operational
and Tactical Context ............................................................................................................................ 31
Pavlo Openko, PhD; Yevhen Vlasenko, PhD
Air Defense Forces in the Russian-Ukrainian Conflict (2022–2024) ............................... 53
Serhii Kravchenko, PhD
Anti-Aircraft Defense of the Land Forces Based on Experience
from the Russian-Ukrainian Conflict ........................................................................................... 65
LtCol Adrian Napora, PhD
Selected Problems of Tactical Operations of the Ukrainian Armed Forces
at the Brigade Level ............................................................................................................................ 83
Karolina Sulima-Jabłońska, MSc in Eng.
Artificial Intelligence in Satellite Imagery Intelligence ......................................................... 99
Zbigniew Modrzejewski, PhD; Daniel Baranowski, MA
Use of Unmanned Aerial Vehicles in Cyberattacks ................................................................ 113
Col Tomasz Gergelewicz, PhD
Education with the Military. The Education and Defense Project as an Element
of Building Social Resilience Against Threats Among Children and Youth ................... 137
Łukasz Mikołajczyk, PhD
Evacuation of People with Disabilities in Case of Fire or Other Threats ........................ 155
Col (Res) Przemysław Paździorek, PhD
Evolution of Operational Concepts. Part One: Cold War Period ........................................ 179
* * *
Editorial guidelines on the preparation of articles for publishing
in Kwartalnik Bellona ....................................................................................................................... 203

Kalendarium historyczne

ŁUKASZ JĘDRZEJCZAK
8 Królestwo Polskie wraca nad Bałtyk
po 157 latach.
Drugi pokój toruński 19 października
1466 roku

JAROSŁAW GODLEWSKI
10 Na pomoc Habsburgom – pierwsza
odsiecz wiedeńska.
Bitwa pod Humiennem 23 listopada
1619 roku

MIKOŁAJ KUBACKI
12 Restytuowanie Orderu Virtuti Militari.
26 grudnia 1807 roku w Księstwie
Warszawskim

Tysiąclecie Korony Polskiej

PIOTR KORCZYŃSKI
14 1025 Rex Bolizlavus. Rozmowa
z prof. Krzysztofem Józefem Ożogiem

Marynarka wojenna w boju

TADEUSZ WRÓBEL
20 W służbie sułtana

SŁAWOMIR JAN MAKSYMOWICZ
26 Zwyciężyć albo pójść na dno

JANUSZ BIELICKI
32 Pierwsza walka Polskiej Marynarki
Wojennej podczas Bitwy Warszawskiej

PAWEŁ BOREK
34 Budujmy okręty we własnych
stoczniach

KONRAD M. SZELEST
38 Wodna misja generała Zaruskiego

MARIUSZ BOROWIAK
40 W cieniu dumy floty

MARIUSZ BOROWIAK
45 Admirał odkrywany na nowo

PIOTR KORCZYŃSKI
48 Góral z ORP „Gryf”

GRZEGORZ PŁUCIENNICZEK
52 ORP „Wicher” – pierwszy polski
kontrtorpedowiec

PIOTR KORCZYŃSKI
56 ORP „Garland” w konwoju śmierci

MAŁGORZATA STĘPIEŃ
62 Sanitariuszka, jeniec, wrenka

RADOSŁAW WIŚNIEWSKI
66 Maj polskich żywych torped

Strategie

JULIUSZ S. TYM
70 Marynarze generała Franciszka
Kleeberga

Bitwy zapomniane

ANDRZEJ ŁYDKA
78 Oddział szturmowy porucznika Oszka

Wybitni dowódcy

PIOTR KORCZYŃSKI
37 Nauczyciel

JACEK ŻUREK
86 Józef Dowbor-Muśnicki – generał
dwóch armii

JAKUB POLIT
102 Amerykański szogun

JERZY KIRSZAK
106 2025 – rokiem gen. Kazimierza
Sosnkowskiego

Historie ocalone

WOJCIECH NOWIŃSKI
92 Gdy ucichł zgiełk bitewny

PIOTR KORCZYŃSKI
96 Pieśń nad przepaścią

ROBERT SENDEK
114 Raz rozpocząwszy, trzeba głową
nałożyć

Polska partyzancka

RENATA PALIGA
118 Wojna, polityka i kobiety

ROBERT SENDEK
124 Bój nad jeziorem

DARIUSZ BEDNARCZYK
130 Cyniczna rozgrywka

Lotnictwo

GRZEGORZ ŚLIŻEWSKI
133 Pechowa podniebna szarża

Pod pancerzem

FRANCISZEK IDKOWIAK
138 Rumaki piechoty morskiej

Z dawnych wieków

MICHAŁ GÓRNY
142 Początki polskiej artylerii

Zbrodnie Kriegsmarine

WOJCIECH WICHERT
146 Heinz-Wilhelm Eck. Jedyny skazany
na śmierć dowódca U-Boota

Życiorysy heroiczne

JERZY KIRSZAK
150 Komandor Stanisław Michał
Nahorski – bohater flotylli rzecznych
i morskich

Z dziejów hańby

PAWEŁ SZTAMA
158 Posłusznie melduję. Jerzy Kilanowicz
- młodszy brat Grzegorza Korczyńskiego

Z dziejów chwały

GRZEGORZ WOŁK
162 Zapomniany komandor

Kawalerowie Virtuti Militari

ANNA DĄBROWSKA
167 Mężny podwodniak

Śledztwa historyczne

ROBERT OSIŃSKI, MAREK RABIEGA
168 Niewyjaśniona śmierć żołnierza

Z arsenału Muzeum Wojska
Polskiego

MICHAŁ MACKIEWICZ
174 Zamek skałkowy, czyli jak to się
zaczęło

Konstruktorzy broni

PIOTR KOCYAN
178 Dysponując mocą

Sztandary Wojska Polskiego

JAROSŁAW PYCH
181 Świadek stalinowskich czystek
w Marynarce Wojennej

Artefakty z przeszłości

TOMASZ ZAWISTOWSKI
184 Przepustka dla szwoleżera

Ceremoniał wojskowy

MARIUSZ KUBAREK
188 Salwy przy Grobie Nieznanego
Żołnierza

Klub garnizonowy

ANDRZEJ ŁYDKA
191 Wypowiedzenie wojny Włochom
Kino na wojnie

PIOTR KORCZYŃSKI
192 Demony Duke’a

Świat filokartystyki

ANDRZEJ WITKOWSKI
196 Skandal i sława

TEMAT NUMERU – BEZZAŁOGOWCE

dr hab. Mirosław Gerigk, dr inż. arch. Mateusz Gerigk - WIELOFUNKCYJNA PLATFORMA TH-S DLA SIŁ SZYBKIEGO REAGOWANIA NA MORZU

dr hab. Mirosław Gerigk - BEZZAŁOGOWCE DO OCHRONY MORSKIEJ INFRASTRUKTURY KRYTYCZNEJ

dr hab. Mirosław Gerigk - NOSICIELE SYSTEMÓW BEZZAŁOGOWYCH

kmdr por. rez. Grzegorz Kolański - WOJNA SYSTEMÓW BEZZAŁOGOWYCH W DOMENIE MORSKIEJ

kmdr por. rez. Grzegorz Kolański - UKRAIŃSKA DROGA DO ARMII DRONÓW

Jacek Bilski - PERSPEKTYWY ROZWOJU BSP KLASY MIKRO

ppor. Agata Guziel - DYLEMATY „DRONIZACJI” POLA WALKI

Piotr Kocyan - JAK ZWALCZAĆ DRONY FPV

TAKTYKA

kmdr ppor. mgr inż. Dawid Wilk - DZIAŁANIA POZORNE NA POZIOMIE TAKTYCZNYM I OPERACYJNYM

ppłk dypl. SZRP dr Adrian Czesław Napora - OPERACYJNO-SZKOLENIOWE PRZYGOTOWANIE WOJSK

mjr Janusz Rylewicz - FUNKCJE WALKI W NATARCIU NA MIEJSCOWOŚĆ

LOGISTYKA

st. chor. sztab. rez. mgr inż. Dariusz Woźniak - EKSPLOATACJA SILNIKÓW SPALINOWYCH W SPRZĘCIE WOJSKOWYM W UKRAINIE

kpt. Artur Stankiewicz - SPOSOBY WSPARCIA ZABEZPIECZENIA TECHNICZNEGO

dr hab. Jarosław Brach - PRZERZUT CIĘŻKIEJ TECHNIKI WOJSKOWEJ

płk rez. mgr inż. Marcin Komorowski - ODTWARZANIE ZDOLNOŚCI BOJOWEJ JEDNOSTEK DOŚWIADCZENIA

mjr dr Mariusz Domżalski - ZWOLNIENIE ZE SŁUŻBY Z POWODU OŚWIADCZENIA LUSTRACYJNEGO

dr hab. Jarosław Brach - SZWEDZKI LIDER NA EUROSATORY 2024

por. dr Michał Przybylak - NA PIERWSZEJ LINII

mjr dr Tomasz Gołębiewski - PRZESŁUCHIWANIE – WSPÓŁCZESNE

TRENDY I WYZWANIA

dr inż. Andrzej Jeziorski - RADARY ZAHORYZONTALNE

Martyna Wojenka - ROLA KOMUNIKACJI W SYTUACJACH KRYZYSOWYCH

Wojciech Moszczyński - CZY ALGORYTMY POMOGĄ W OCENIANIU ŻOŁNIERZY I FUNKCJONARIUSZY?

ppłk dr Michał Kalisiak – ATRYBUTY WYRÓŻNIAJĄCE DOWÓDCĘ WSPÓŁCZESNE ARMIE

ppłk rez. inż. Maciej Paul - ROSYJSKIE LASEROWE SYSTEMY OŚLEPIANIA URZĄDZEŃ OPTOELEKTRONICZNYCH

płk dypl. rez. nawig. inż. Józef M. Brzezina - SŁABOŚCI ROSYJSKIEJ OBRONY PRZECIWLOTNICZEJ KONKURS NA NAJLEPSZĄ PRACĘ SŁUCHACZY ASZWOJ

mjr Krzysztof Zarzycki - ZAOPATRYWANIE WOJSK W DZIAŁANIACH POWIETRZNODESANTOWYCH

mjr Krzysztof Pawłowski - LOGISTYCZNE ASPEKTY POZYSKIWANIA NOWEGO UZBROJENIA

mjr Marek Cieplicki - KONCEPCJA FORMOWANIA PUŁKU LOGISTYCZNEGO

Wybór tematyczny artykułów z kwartalnika "Polska Zbrojna. Historia" o Monte Cassino.

BOGUSŁAW POLAK
10 Urodzony do walki

BOGUSŁAW POLAK, MICHAŁ POLAK
15 Życie żołnierza

ANNA DĄBROWSKA
25 Żołnierz szaleńczej odwagi

ANNA PUTKIEWICZ, PIOTR KORCZYŃSKI
26 Czas Generała. Rozmowa z prof. Zbigniewem Wawrem

JAROSŁAW RUBIN
36 Krew płynie z gór

PIOTR KORCZYŃSKI
41 Przed czołgami z krzyżem

JULIUSZ S. TYM
44 Lwy spod Piedimonte.
Bój 20–25 maja 1944 roku

ANDRZEJ ŁYDKA
54 Czołgiści 2 szwadronu na Gardzieli

KRZYSZTOF DROZDOWSKI
62 Śmierć asa wywiadu

WOJCIECH KRAJEWSKI
66 Browning z „Sułtana”

JERZY KIRSZAK
76 Podpułkownik Leon Gnatowski.
Niósł zniszczenie i postrach...

JERZY KIRSZAK
84 Śmierć pułkownika.
Karol Reinhold Fanslau na polu chwały

MARIA RADOŻYCKA-PAOLETTI
94 Waleczny „Skorpion” spod Monte
Cassino. Major Władysław Drelicharz

PIOTR KORCZYŃSKI
100 Śladami polskich komandosów

JERZY KIRSZAK
108 W ogniu spokojny i pełen męstwa.
Major Władysław Karol Smrokowski

JULIUSZ S. TYM
116 Ankona – samodzielna
operacja 2 Korpusu

PIOTR PODHORODECKI
125 Komandosi zmotoryzowani
w bitwie o Bolonię

PAWEŁ MIKOŁAJ ROZDŻESTWIEŃSKI
132 Z ziemi włoskiej do Polski

JAROSŁAW PYCH
134 Tajemnica skrywana w drzewcu

TOMASZ ZAWISTOWSKI
137 Orły 12 Pułku Ułanów Podolskich

JAROSŁAW PYCH
140 Proporczyki bohaterów
spod Monte Cassino

BOGUSŁAW POLAK, MICHAŁ POLAK
142 Komuniści przeciwko
legendzie Generała

PIOTR KORCZYŃSKI
150 Pod znakiem Skorpiona

PIOTR KORCZYŃSKI
154 Jedyny taki film

MICHAŁ MACKIEWICZ
158 Trofea spod Monte Cassino

PIOTR PODHORODECKI
166 Zwycięska epopeja

JERZY KIRSZAK
174 Niepokonany generał
Stanisław Maczek

JULIUSZ S. TYM
186 Normandzkie meandry
sojuszy wojskowych

JULIUSZ S. TYM
194 1 Dywizja Pancerna
w walkach w Normandii

JULIUSZ S. TYM
204 Bój o Axel

PIOTR KORCZYŃSKI
214 Spadkobiercy husarii.
Rozmowa z Franciszkiem Idkowiakiem

PIOTR KORCZYŃSKI
218 Dziękujemy Wam, Polacy.
Rozmowa z Janem Brzeskim

ARTUR TALIK
220 U boku generała Maczka.
Szlak sapera

PIOTR KORCZYŃSKI
226 Byłem snajperem Maczka.
Rozmowa z Tadeuszem Lutakiem

ANNA DĄBROWSKA
230 Oficer generała Maczka

PIOTR KORCZYŃSKI
231 Kiedy czeka się na śmierć...
Rozmowa z Alojzym Jedamskim

SPIS TREŚCI

dr Paweł Olbrycht - Koncepcja Strategiczna NATO 2010 na rzecz globalnego bezpieczeństwa. Ocena i rewizja wybranych kwestii

dr hab. Agnieszka Szczygielska - Wojna kognitywna – źródła i zasadnicze cechy

płk dr hab. inż. Krzysztof Wysocki - Planowanie maskowania (MILDEC) i ochrony informacji krytycznej (OPSEC) w ujęciu NATO

dr hab. Marek Kubiński - Powietrzno-lądowy wymiar działań militarnych. Wybrane aspekty

mjr dypl. SZRP mgr inż. Paweł Pacek - Ocena powszechnej obrony przeciwlotniczej jako dedykowanej formy przeciwdziałania bezzałogowym statkom powietrznym

dr hab. Piotr Makowski - Wybór kryteriów ewaluacji wariantów działań taktycznych

mgr inż. Michał Sobolewski - Warunki atmosferyczne i klimat jako czynniki warunkujące działania militarnew Iraku na przykładzie operacji „Pustynna burza”

dr Alicja Żukowska - Prawne uwarunkowania ochrony morskiej infrastruktury krytycznej w systemie energii

BrigGen (Res) (Pilot) Ryszard Hać, PhD in Eng. - The Effectiveness of Air Operations in Military Conflicts in the Last Three Decades

dr hab. Marek Depczyński - Międzynarodowa konferencja naukowa w Starogardzie Gdańskim

TABLE OF CONTENTS

Paweł Olbrycht, PhD - NATO’s 2010 Strategic Concept for Global Security. Assessing the Effectiveness of its Strategic Assumptions

Agnieszka Szczygielska, PhD, DSc  - Cognitive Warfare – Its Origins and Key Characteristics

Col Krzysztof Wysocki, PhD, DSc in Eng. - Military Deception and Operations Security Planning in NATO Context

Marek Kubiński, PhD, DSc - Air and Land Dimension of Military Operations. Selected Aspects

Maj Paweł Pacek, MSc in Eng. - Assessment of Passive Air Defense as Dedicated Means of Countering Unmanned Aerial Vehicles

Piotr Makowski, PhD, DSc - Selection of Criteria for Evaluation of Tactical Operation Variants

Michał Sobolewski, MSc in Eng. - Climate and Meteorological Conditions as Factors Determining Military Operations in Iraq on the Example of Operation Desert Storm

Alicja Żukowska, PhD - Legal Conditions for Critical Maritime Infrastructure Protection in the Energy System

BrigGen (Res) (Pilot) Ryszard Hać, PhD in Eng. - The Effectiveness of Air Operations in Military Conflicts in the Last Three Decades

Marek Depczyński, PhD, DSc - International Scientific Conference in Starogard Gdański

TEMAT NUMERU –
TRANSFORMACJA SIŁ ZBROJNYCH

gen. broni dr Krzysztof Król
8 DOWÓDZTWO TRANSFORMACJI
SILNIKIEM NAPĘDOWYM ROZWOJU SZRP

płk dr Andrzej Lis
17 KOMPLEKSOWE ZARZĄDZANIE
TRANSFORMACJĄ SIŁ ZBROJNYCH

płk Artur Niedźwiecki
26 ZMIANY W ŚRODOWISKU BEZPIECZEŃSTWA
I OPERACYJNYM A TRANSFORMACJA

płk dr Robert Reczkowski
30 PROJEKTOWANIE ROZWOJU SIŁ ZBROJNYCH
ELEMENTEM TRANSFORMACJI

płk Jacek Duziak
36 TRANSFORMACJA W STYCZNOŚCI

płk Tadeusz Doligalski
40 ZARZĄDZANIE TALENTAMI

st. chor. sztab. Andrzej Woltmann
45 KORPUS SZEREGOWYCH I PODOFICERÓW
A TRANSFORMACJA SIŁ ZBROJNYCH RP

płk Grzegorz Kostrzewski
52 NAJWAŻNIEJSZY ELEMENT

OFERTA EDUKACYJNA
WYŻSZYCH UCZELNI WOJSKOWYCH

56 AKADEMIA SZTUKI WOJENNEJ

74 WOJSKOWA AKADEMIA TECHNICZNA

84 LOTNICZA AKADEMIA WOJSKOWA

98 AKADEMIA WOJSK LĄDOWYCH

112 AKADEMIA MARYNARKI WOJENNEJ

KONKURS NA NAJLEPSZY
ARTYKUŁ SŁUCHACZY ASZWOJ

mjr Marcin Grochowski
120 ZMIANY W TAKTYCE
WOJSK LĄDOWYCH

mjr Jakub Szulczyk
124 WOJNA KOGNITYWNA

mjr Tomasz Bożek
132 WOJSKOWA KOMUNIKACJA SPOŁECZNA


Tomasz Kwasek
136 KATASTROFA, CZYLI BŁĄD LUDZKI

dr Jacek M. Raubo
139 PÓŁNOCNOKOREAŃSKIE ZAGROŻENIE
U WRÓT EUROPY

płk dr Tomasz Gergelewicz
143 SZTUCZNA INTELIGENCJA W PERSPEKTYWIE
ZAGROŻEŃ INFORMACYJNYCH

dr hab. Jarosław Brach
146 NIEMIECKA FIRMA
NA EUROSATORY

dr hab. Jarosław Brach
150 SYSTEM WSPARCIA LOGISTYCZNO-
-TRANSPORTOWEGO DLA BORSUKA

LOGISTYKA

st. chor. sztab. rez. mgr inż. Dariusz Woźniak
177 EKSPLOATACJA ZESTAWÓW
NISKOPODWOZIOWYCH W CZASIE KONFLIKTU

SZKOLENIE

mjr Janusz Rylewicz
154 BEZPIECZEŃSTWO DZIAŁAŃ

mjr dr Mariusz Domżalski
158 ZWOLNIENIE ZE SŁUŻBY
Z POWODU OPINII SŁUŻBOWEJ

mjr dypl. SZRP Filip Pilarczyk
161 ODZYSKIWANIE IZOLOWANEGO
PERSONELU

WSPÓŁCZESNE ARMIE

Sławomir J. Lipiecki
164 WŁOSKIE FREGATY FREMM
ppłk rez. inż. Maciej Paul
172 WOJENNA MODERNIZACJA BMP-1

PRZEGLĄD SIŁ ZBROJNYCH 1/2025

TEMAT NUMERU - POLE WALKI PRZYSZŁOŚCI

płk rez. prof. dr hab. Marek Wrzosek
8 TRZY LATA ROSYJSKO-UKRAIŃSKIEGO
KONFLIKTU – WNIOSKI I DOŚWIADCZENIA

mgr Natalia Domasiak
16 WOJNY NOWEJ GENERACJI – CZYLI JAKIE?

mgr Mikołaj Firlej
22 CZŁOWIEK – ŻOŁNIERZ W PRZYSZŁEJ WOJNIE

mgr Aleksandra Prus
28 SZTUCZNA INTELIGENCJA W PRZYSZŁYCH
KONFLIKTACH ZBROJNYCH

mgr Konstancja Konstanty
34 PRYWATYZACJA DZIAŁAŃ MILITARNYCH
W WOJNIE PRZYSZŁOŚCI

mgr Piotr Galemba
42 NOWOCZESNE ŚRODKI WALKI
W PRZYSZŁEJ WOJNIE

Olga Nozdryn-Płotnicka
48 PRZYSZŁA WOJNA
W OBSZARACH ZURBANIZOWANYCH

mjr dypl. SZRP Robert Kuczkowski
52 NOWE TECHNOLOGIE USUWANIA PRZEDMIOTÓW
WYBUCHOWYCH I NIEBEZPIECZNYCH

prof. ASzWoj dr hab. Agnieszka Szczygielska
60 ZASADNICZE WSKAŹNIKI CHARAKTERYZUJĄCE
OPERACJE WIELODOMENOWE

kmdr por. rez. Grzegorz Kolański
65 SZTUCZNA INTELIGENCJA
W WOJNIE ROSYJSKO-UKRAIŃSKIEJ

kmdr dr hab. Dariusz R. Bugajski
72 O STUDIACH STRATEGICZNYCH

ppłk w st. spocz. pil. Maciej Kamyk
78 JAK SZTUCZNA INTELIGENCJA
ZMIENIA DZIAŁANIA WOJENNE?

SZKOLENIE

por. Krzysztof Korpusik
84 NOWOCZESNA DRUŻYNA ZMECHANIZOWANA

mjr dypl. SZRP Rafał Gaszyński
90 TEORETYCZNE ASPEKTY LUZOWANIA

mjr dr Mariusz Domżalski
100 MEDYCZNE POWODY ZWOLNIENIA ZE SŁUŻBY

mjr Janusz Rylewicz
106 SPECYFICZNE ŚRODOWISKO WALKI

mgr Kamil Kłyszejko
110 BEZPIECZEŃSTWO W CYBERPRZESTRZENI
mjr dypl. SZRP Tomasz Masica
115 DEZINFORMACJA JAKO JEDNO Z NARZĘDZI
W KONCEPCJI ZARZĄDZANIA REFLEKSYJNEGO
ppłk rez. Jarosław Wiśnicki
126 WPŁYW WIELOWYMIAROWEGO
ŚRODOWISKA INFORMACYJNEGO
NA PROWADZENIE OPERACJI INFORMACYJNYCH

WSPÓŁCZESNE ARMIE

Jacek Bilski
130 EWOLUCJA TRZECIEJ GENERACJI
POCISKÓW KIEROWANYCH
Robert Czulda
138 NARASTAJĄCE NAPIĘCIA W CIEŚNINIE TAJWAŃSKIEJ
ppłk mgr inż. Maciej Paul
142 PLATFORMA BUMERANG

NAJLEPSZY ARTYKUŁ

kpt. Marcin Ładak
144 WPŁYW NISZCZENIA OBIEKTÓW
HYDROTECHNICZNYCH NA CELE OPERACJI

mjr dypl. SZRP Artur Marszał
153 POMOC MEDYCZNA W DZIAŁANIACH
SEKCJI LEKKIEJ PIECHOTY

kpt. Michał Surawski
158 OBSZAR ZURBANIZOWANY DLA GĄSIENIC

LOGISTYKA

ppor. Kamila Wawrzyczek
164 ROZBUDOWA INŻYNIERYJNA
WYSUNIĘTYCH BAZ OPERACYJNYCH

st. chor. sztab. rez. mgr inż. Dariusz Woźniak
167 MECHANIZM KAWITACJI
W PODZESPOŁACH SAMOCHODÓW

dr hab. Jarosław Brach
178 EUROPEJSKA MOTORYZACJA – GŁÓWNE TENDENCJE
I NAJCIEKAWSZE WYROBY

dr hab. Jarosław Brach
184 KOŁOWE RATOWNICTWO TECHNICZNE

ppłk mgr inż. Maciej Paul
190 WPŁYW RODZAJÓW GĄSIENIC NA MOŻLIWOŚCI
MANEWROWE WOZÓW BOJOWYCH

TEMAT NUMERU - UZYSKAĆ INFORMACJE O PRZECIWNIKU

mjr dr Tomasz Gołębiewski
8 INTELLIGENCE DEBRIEFING –
EFEKTYWNY MODEL WYPYTYWANIA

ppłk Ireneusz Podhajny
18 WSPÓŁDZIAŁANIE SZTABOWEJ KOMÓRKI
ROZPOZNANIA Z ZESPOŁAMI STANOWISKA DOWODZENIA

ppłk Mariusz Woźniak
22 ROZPOZNANIE OBRAZOWE
WE WSPARCIU OPERACJI

mjr dypl. SZRP Michał Dobrogoszcz
26 BEZZAŁOGOWE SYSTEMY POWIETRZNE
W ROZPOZNANIU

Kamila Matela
30 KLUCZ DO BUDOWY PRZEWAGI INFORMACYJNEJ,
ROZPOZNAWCZEJ I WYWIADOWCZEJ

NUP 2x35

ppłk rez. Jarosław Wiśnicki
35 ANALYSIS OF THE IMPACT OF INFORMATION
ON ARMED CONFLICTS IN THE CONTEXT
OF THE FOURTH POWER

OBRONA TERYTORIALNA

dr Robert Wódkiewicz
43 TERYTORIALSI
W ZARZĄDZANIU KRYZYSOWYM

SZKOLENIE

mjr dr Adrian Golonka, mjr mgr Andrzej Niedźwiecki
48 KONKURS O TYTUŁ MISTRZA OGNIA
ARTYLERYJSKIEGO WOJSK LĄDOWYCH 2023

mjr dypl. SZRP Szymon Witka
66 PROWADZENIE DZIAŁAŃ NA POŁĄCZENIE

dr Sławomir Jan Maksymowicz
70 NIESZABLONOWOŚĆ DZIAŁANIA
W BITWACH MORSKICH STAROŻYTNOŚCI

NAJLEPSZY ARTYKUŁ

mjr dypl. SZRP Mateusz Trochimiuk
76 ROZPOZNANIE GEOPRZESTRZENNE
W ROZPOZNAWCZYM PRZYGOTOWANIU
ŚRODOWISKA OPERACYJNEGO

mjr dypl. SZRP Krzysztof Wieczorek
84 DZIAŁANIA PODODDZIAŁÓW
POWIETRZNODESANTOWYCH
W UGRUPOWANIU PRZECIWNIKA

mjr dypl. SZRP Paweł Szpiega
90 POLSKIE ORGANY CYBERBEZPIECZEŃSTWA
ORAZ WYBRANYCH PAŃSTW SOJUSZNICZYCH

LOGISTYKA

st. chor. sztab. rez. mgr Dariusz Woźniak
98 PODWOZIA GĄSIENICOWE I KOŁOWE JAKO
NOŚNIKI SYSTEMÓW PRZECIWLOTNICZYCH

dr inż. Marek Dąbrowski
108 REAKTORY NOWEJ GENERACJI

mjr dypl. SZRP Roman Wójcik
111 WSPARCIE LOGISTYCZNE US ARMY
W WALKACH W TERENIE ZURBANIZOWANYM

WSPÓŁCZESNE ARMIE

płk dypl. rez. nawig. Józef M. Brzezina
118 SYSTEMY BEZZAŁOGOWE –
PERSPEKTYWY ROZWOJU

płk dypl. rez. nawig. Józef M. Brzezina
122 BEZZAŁOGOWE INNOWACJE
W REGIONIE AZJI I PACYFIKU

Tomasz Kwasek
126 GLOBAL HAWK – CIĄGŁE
ROZPOZNANIE OPERACYJNE

ppłk mgr inż. Maciej Paul
134 NOWY MODUŁ BOJOWY PIECHOTY MORSKIEJ
FEDERACJI ROSYJSKIEJ

kpt. dr Marcin Miszczuk
136 NATOWSKI PROGRAM NUCLEAR SHARING

Jacek Bilski
140 AMERYKAŃSKI WZORZEC

dr Jacek M. Raubo
150 NA PIERWSZEJ LINII

dr Robert Czulda
155 NADDNIESTRZE – NIEROZWIĄZANY
PROBLEM BEZPIECZEŃSTWA

DOŚWIADCZENIA

płk rez. dr inż. Jacek Krawczyk
160 NAZIEMNE ŹRÓDŁA ZASILANIA
STATKÓW POWIETRZNYCH

ppłk mgr inż. Maciej Paul, szer. pchor. Szymon Paul
164 CZOŁG KONTRA PIECHOTA

kmdr rez. dr inż. Stanisław Skrzyński
168 WSPÓŁCZESNY SPRZĘT ODDECHOWY NURKÓW –
WYZWANIA I OGRANICZENIA

TEMAT NUMERU - ARTYLERIA

ppłk Sylwester Dolecki
8 JAKIE PLATFORMY BEZZAŁOGOWE
W PODODDZIAŁACH ARTYLERII

ppłk Daniel Rejek
10 WSPÓŁDZIAŁANIE PODODDZIAŁÓW ARTYLERII
Z SYSTEMAMI ROZPOZNAWCZO-UDERZENIOWYMI

kpt. Filip Chudziński
12 UZUPEŁNIANIE AMUNICJI
W PODODDZIAŁACH ARTYLERII

kpt. Artur Kaźmierczak
14 ZABEZPIECZENIE LOGISTYCZNE
PUŁKU PRZECIWPANCERNEGO

por. Patryk Marcinkiewicz
24 PRZYGOTOWANIE BALISTYCZNE
PODODDZIAŁÓW ARTYLERII

ppłk Mariusz Dziedzic
27 WNIOSKI Z SOJUSZNICZYCH ĆWICZEŃ

ppłk Mariusz Dziedzic
29 ROZBUDOWA FORTYFIKACYJNA
REJONÓW MANEWROWANIA ARTYLERII

mjr Łukasz Ratański
32 EWOLUCJA STRUKTUR ORGANIZACYJNYCH
ODDZIAŁÓW I PODODDZIAŁÓW WOJSK
RAKIETOWYCH I ARTYLERII

ppłk Marek Czachor
36 CZY AMUNICJA KRĄŻĄCA WYELIMINUJE
ODWODY PRZECIWPANCERNE?

ppłk Marek Czachor
38 UDZIAŁ ODWODÓW
PRZECIWPANCERNYCH W WALCE

ppłk Grzegorz Lewandowski
41 OCHRONA I OBRONA UGRUPOWANIA BOJOWEGO
PODODDZIAŁÓW ARTYLERII

por. Patryk Dubas
44 WOJSKA RAKIETOWE I ARTYLERIA
W KONFLIKCIE ROSYJSKO-UKRAIŃSKIM

ppłk Jacek Jackowski
48 WSPARCIE OGNIOWE W NATOWSKICH
I NARODOWYCH DOKUMENTACH

WOJSKA OBRONY TERYTORIALNEJ

Joanna Pilas
54 BEZZAŁOGOWE STATKI POWIETRZNE
W DZIAŁANIACH TAKTYCZNYCH

dr Marcin Baranowski
58 PSY W SŁUŻBIE WOT – GRUPA
POSZUKIWAWCZO-RATOWNICZA K9

SZKOLENIE

płk w st. spocz. prof. dr hab. Czesław Jarecki
62 UŻYCIE ARTYLERII W OBSZARACH
ZABUDOWANYCH

mjr dypl. SZRP Maciej Kasjan
74 WYKORZYSTANIE TAKTYCZNYCH
ZGRUPOWAŃ ZADANIOWYCH

Sławomir J. Lipiecki
80 WŁOSKA TARCZA

dr Jacek M. Raubo
92 EUROPEJSKA TOŻSAMOŚĆ OBRONNA

Dagna Biernacka
96 PSY WOJSKOWE W UKRAINIE

dr inż. Marek Dąbrowski
102 NOWE WOZY CHIŃSKICH WOJSK CHEMICZNYCH

Tomasz Kwasek
106 HAUBICA SAMOCHODOWA CAESAR
WSPÓŁCZESNE ARMIE

DOŚWIADCZENIA

płk w st. spocz. Eugeniusz Cieślak
112 SIŁY ZBROJNE RP W NATO

kpt. Bartosz Wojtalewicz
118 WERYFIKACJA KOMPETENCJI

mjr dr Mariusz Domżalski
126 PRZYCZYNY ZWOLNIENIA ŻOŁNIERZA
Z ZAWODOWEJ SŁUŻBY WOJSKOWEJ

ppłk rez. Jarosław Wiśnicki
131 INFORMACYJNA WOJNA
W UKRAINIE

dr inż. Andrzej Jeziorski
136 POWIETRZNY WYMIAR PROGRAMU
TARCZA WSCHÓD

dr inż. Marek Dąbrowski
140 NOWE RODZAJE MASEK PRZECIWGAZOWYCH
W WYBRANYCH ARMIACH

ppłk mgr inż. Maciej Paul
144 SPOSOBY OCHRONY SPRZĘTU
PRZED ATAKIEM AMUNICJI KRĄŻĄCEJ

ppłk mgr inż. Maciej Paul
148 POTRZEBA MATKĄ… HYBRYDOWYCH
DRONÓW PRZECIWPANCERNYCH

LOGISTYKA

st. chor. sztab. rez. mgr inż. Dariusz Woźniak
152 PRZEDSTAWICIELE SYSTEMU EWAKUACJI
W KONFLIKCIE ROSYJSKO-UKRAIŃSKIM

NAJLEPSZY ARTYKUŁ

kpt. dypl. SZRP Maciej Kudrycki
162 POTRZEBY INFORMACYJNE DYWIZJI W OBRONIE

mjr dypl. SZRP Paweł Bernacik
170 ZMIANY W DZIAŁANIACH WOJSK LĄDOWYCH NA
PRZYKŁADZIE KONFLIKTU UKRAIŃSKO-ROSYJSKIEGO

kpt. dypl. SZRP Przemysław Zaprzelski
174 PRZEDSIĘWZIĘCIA MASKOWANIA
W BATALIONIE POWIETRZNODESANTOWYM