Nowości

„AGAT. Siła i ogień” to historia gliwickiej jednostki specjalnej pokazana na zdjęciach najlepszych wojskowych fotografów, m.in. Michała Niwicza, Grzegorza Czaplickiego, Daniela Dmitriewa, Angeliki Czyżyk i Norberta Kalisińskiego.
Album przedstawia kulisy powstania jednostki, a także późniejsze etapy jej działalności: selekcje, szkolenia czy operacje zagraniczne.
To niezwykle barwna opowieść o ludziach, którzy traktują swoją służbę jako pasję i misję.
Tekst do albumu napisała Magdalena Kowalska-Sendek, która przez lata obserwowała działania żołnierzy Agatu.

Wymiary: 30 x 30 cm Liczba stron: 66 Oprawa: twarda
Dobór i układ zdjęć: Michał Niwicz
Tekst: Magdalena Kowalska-Sendek
Redakcja: Robert Sendek, Magdalena Kowalska-Sendek
Opracowanie graficzne: Paweł Kępka
Korekta: Wydział Opracowania Stylistycznego WIW
Wydawca: Wojskowy Instytut Wydawniczy
Aleje Jerozolimskie 97, 00-909 Warszawa
ISBN: 978-83-964119-3-8
Druk: Artdruk, ul. Napoleona 2, 05-230 Kobyłka
Wydawca: Wojskowy Instytut Wydawniczy Data wydania: czerwiec 2026

TEMAT NUMERU
14 Anna Pawłowska-Jarmoła
Twarzą w twarz

22 Anita Blinkiewicz
Ucieczka z parteru

24 Jakub Zagalski
Wytrwałość to podstawa
Rozmowa ze st. kpr. pchor. Oliwierem
Nowokiem, utytułowanym
zawodnikiem sportów walki

28 Jakub Zagalski
Weterani na macie

32 Łukasz Zalesiński
Cios bez filozofii

ARMIA

36 Marcin Ogdowski
Bramy armii

40 Łukasz Zalesiński
Sojusz na Bałtyku

44 Jakub Zagalski
Sprawdzian w terenie

48 Łukasz Zalesiński
Fiński test Polaków

52 Łukasz Zalesiński
Mewa na szerokich
wodach

56 Marcin Moneta
Jak wyrzeźbić lidera

60 Marcin Ogdowski
Sztuka tworzenia
kryptonimu

64 Paulina Ciesielska
Wojna wciąż tkwi
pod ziemią

70 Anna Pawłowska-Jarmoła
Odważ się spróbować
Rozmowa z pchor. Bartoszem
Szumowskim, przyszłym
studentem West Point

PORADY

74 Paulina Glińska
Urlop ze wsparciem

78 Paulina Glińska
Bezcenne dokumenty

80 Anna Pawłowska-Jarmoła
Szczyt nie ucieknie

84 Paulina Ciesielska
Uwaga, mina!

86 Marta Kaźmierczak
Lipiec w ogniu

MILITARIA

88 Tadeusz Wróbel
Okręty do nowych zadań

90 Krzysztof Wilewski
Pancerny wyścig zbrojeń

94 Jakub Zagalski
Pirania na służbie

STRATEGIE

98 Robert Sendek
Piksele prawdy w morzu fałszu

102 Marcin Ogdowski
Cyfrowa niedyskrecja

105 Tadeusz Wróbel
Kwestia odstraszania

106 Łukasz Zalesiński
Kolonizator o kolonializmie

108 Tadeusz Wróbel
Pomysł na misję

111 Robert Sendek
Słowiańskie braterstwo broni
nie takie mocne

117 Marek Sarjusz-Wolski
Dwa filary

HISTORIA

118 Piotr Korczyński
Z pistoletem w mufce
Rozmowa z Alicją Jurczyk, łączniczką
oddziału partyzanckiego

122 Sławek Zagórski
Kosmiczny kuter?

129 Andrzej Fąfara
Kwestia życia i śmierci?

PO SŁUŻBIE

130 Marcin Moneta
Gen wojownika
Rozmowa z Anetą Rygielską,
wicemistrzynią świata w boksie

134 Anna Pawłowska-Jarmoła
Tropem tajemnic z przeszłości

138 Paulina Ciesielska
Najpiękniejsza jest wolność
Rozmowa z mjr. Wojciechem Panasem,
mistrzem Polski w paralotniarstwie

146 Piotr Korczyński
Między wierszami regulaminu

Historia w kadrze

PIOTR KORCZYŃSKI
6 Dopaść agresora

Kalendarium historyczne

MIKOŁAJ KUBACKI
8 Jałowe zwycięstwo generała
Prądzyńskiego. Bitwa pod Iganiami
10 kwietnia 1831 roku

ŁUKASZ JĘDRZEJCZAK
10 Klęska piastowskiego zwolennika
nauk Jana Husa. Bitwa pod Rybnikiem
13 maja 1433 roku

JAROSŁAW GODLEWSKI
12 Związek Święcony (Nexus Sacer).
Konfederacja wojska koronnego
30 czerwca 1661 roku

Rozmowa „Polski Zbrojnej.
Historii”

PIOTR KORCZYŃSKI
14 1926 – majowy bunt żołnierzy.
Rozmowa z prof. Mariuszem Wołosem

Bunty, powstania, rebelie

URSZULA KOSIŃSKA
24 Nie tylko na pióra. Rokosz łowicki
1697–1698

WOJCIECH KRAJEWSKI
30 Marsz krwią generałów znaczony

ROBERT SENDEK
36 Nic prócz dróg zarosłych w piołun,
mech i szalej

MICHAŁ GÓRNY
42 Lepsza kula niż takie życie!

PIOTR KORCZYŃSKI
48 Trzy nowele o dyscyplinie

PAWEŁ BOREK
52 Pułk po stronie Marszałka

ŁUKASZ MAMERT NADOLSKI
58 „Jak nas karmicie, tak będziemy
wojować”. Dole i niedole 8 Pułku Piechoty

PAWEŁ KOZIOŁ
64 Zamach, którego nie było

PRZEMYSŁAW WYWIAŁ
68 Polskie Państwo Podziemne w oczach
Niemców

PIOTR KORCZYŃSKI
74 Salto mortale komandosa

ANDRZEJ ŁYDKA
78 Kryzys przysięgowy

Historie ocalone

JACEK ŻUREK
86 Przejdziem Wisłę, przejdziem Wartę.
Powstanie Księstwa Warszawskiego

WOJCIECH NOWIŃSKI
92 Ruszyli wyzwalać ojczyznę

PIOTR PODHORODECKI
96 Generał Leśniewski.
Pierwszy minister spraw wojskowych

PIOTR KORCZYŃSKI
101 Zegarmistrz czasu wojny

MAREK KINASZ
104 Epopeja żołnierza tułacza

JĘDRZEJ KORBAL
110 Fallschirmjäger przeciwko Polsce

MICHAŁ IZDEBSKI
116 Polska a broń jądrowa – mity i fakty

TOMASZ PLASKOTA
122 Odwaga urok i charyzma. Rozmowa
z Krzysztofem Mańkowskim

Kawalerowie Virtuti Militari

ANNA DĄBROWSKA
121 Bohaterski lotnik
Z dawnych wieków

DANIEL KORBEL
126 Jan Žižka a sprawa polska

Lotnictwo bombowe

GRZEGORZ ŚLIŻEWSKI
130 Lancaster PA163 nie dotarł
do Szczecina

SŁAWEK ZAGÓRSKI
134 Trudne początki polskich
bombowców

MAŁGORZATA STĘPIEŃ
138 W latających trumnach

RADOSŁAW WIŚNIEWSKI
144 Nauki wstępne o tym, że
bombowiec zawsze się przedrze

MAREK ŁAZARZ
150 Generał w niewoli

Życiorysy heroiczne

JERZY KIRSZAK
154 Piechur, artylerzysta, lotnik
i… hydraulik.
Mjr pil. obs. Aleksander Chełstowski

Z dziejów chwały

GRZEGORZ WOŁK
162 Marian Gołębiewski – bo mnie tylko
wolność interesuje

Z dziejów hańby

PAWEŁ SZTAMA
166 Od gorliwego katolika do zastępcy
Brystigerowej. Historia Henryka
Chmielewskiego

Z arsenału Muzeum
Wojska Polskiego

MICHAŁ MACKIEWICZ
170 Epoka kapiszonu.
Krótka, ale burzliwa

Sztandary Wojska Polskiego

JAROSŁAW PYCH
174 Chorągwie wiedeńskiej i lwowskiej
Legii Akademickiej z Wiosny Ludów

Broń

PIOTR KOCYAN
177 Tolerancje
Artefakty z przeszłości

TOMASZ ZAWISTOWSKI
180 Znak polskich krzyżowców

Ceremoniał wojskowy

MARIUSZ KUBAREK
184 Ślub żołnierza zawodowego

Kino na wojnie

PIOTR KORCZYŃSKI
188 Nieznana scena Wajdy

Klub garnizonowy

ANDRZEJ ŁYDKA
189 Ekwipunek czy oporządzenie

Historia alternatywna

LESZEK GOLIŃSKI
194 Sen magazyniera Stana

Świat filokartystyki

ANDRZEJ WITKOWSKI
196 Zamek z Wikipedii

Wybór tematyczny artykułów z kwartalnika "Polska Zbrojna. Historia" o Monte Cassino.

BOGUSŁAW POLAK
10 Urodzony do walki

BOGUSŁAW POLAK, MICHAŁ POLAK
15 Życie żołnierza

ANNA DĄBROWSKA
25 Żołnierz szaleńczej odwagi

ANNA PUTKIEWICZ, PIOTR KORCZYŃSKI
26 Czas Generała. Rozmowa z prof. Zbigniewem Wawrem

JAROSŁAW RUBIN
36 Krew płynie z gór

PIOTR KORCZYŃSKI
41 Przed czołgami z krzyżem

JULIUSZ S. TYM
44 Lwy spod Piedimonte.
Bój 20–25 maja 1944 roku

ANDRZEJ ŁYDKA
54 Czołgiści 2 szwadronu na Gardzieli

KRZYSZTOF DROZDOWSKI
62 Śmierć asa wywiadu

WOJCIECH KRAJEWSKI
66 Browning z „Sułtana”

JERZY KIRSZAK
76 Podpułkownik Leon Gnatowski.
Niósł zniszczenie i postrach...

JERZY KIRSZAK
84 Śmierć pułkownika.
Karol Reinhold Fanslau na polu chwały

MARIA RADOŻYCKA-PAOLETTI
94 Waleczny „Skorpion” spod Monte
Cassino. Major Władysław Drelicharz

PIOTR KORCZYŃSKI
100 Śladami polskich komandosów

JERZY KIRSZAK
108 W ogniu spokojny i pełen męstwa.
Major Władysław Karol Smrokowski

JULIUSZ S. TYM
116 Ankona – samodzielna
operacja 2 Korpusu

PIOTR PODHORODECKI
125 Komandosi zmotoryzowani
w bitwie o Bolonię

PAWEŁ MIKOŁAJ ROZDŻESTWIEŃSKI
132 Z ziemi włoskiej do Polski

JAROSŁAW PYCH
134 Tajemnica skrywana w drzewcu

TOMASZ ZAWISTOWSKI
137 Orły 12 Pułku Ułanów Podolskich

JAROSŁAW PYCH
140 Proporczyki bohaterów
spod Monte Cassino

BOGUSŁAW POLAK, MICHAŁ POLAK
142 Komuniści przeciwko
legendzie Generała

PIOTR KORCZYŃSKI
150 Pod znakiem Skorpiona

PIOTR KORCZYŃSKI
154 Jedyny taki film

MICHAŁ MACKIEWICZ
158 Trofea spod Monte Cassino

PIOTR PODHORODECKI
166 Zwycięska epopeja

JERZY KIRSZAK
174 Niepokonany generał
Stanisław Maczek

JULIUSZ S. TYM
186 Normandzkie meandry
sojuszy wojskowych

JULIUSZ S. TYM
194 1 Dywizja Pancerna
w walkach w Normandii

JULIUSZ S. TYM
204 Bój o Axel

PIOTR KORCZYŃSKI
214 Spadkobiercy husarii.
Rozmowa z Franciszkiem Idkowiakiem

PIOTR KORCZYŃSKI
218 Dziękujemy Wam, Polacy.
Rozmowa z Janem Brzeskim

ARTUR TALIK
220 U boku generała Maczka.
Szlak sapera

PIOTR KORCZYŃSKI
226 Byłem snajperem Maczka.
Rozmowa z Tadeuszem Lutakiem

ANNA DĄBROWSKA
230 Oficer generała Maczka

PIOTR KORCZYŃSKI
231 Kiedy czeka się na śmierć...
Rozmowa z Alojzym Jedamskim

płk dr hab. Barbara Kaczmarczyk
13 System zarządzania kryzysowego – rozwój czy stagnacja?

st. bryg. dr hab. inż. Jacek Zboina
25 Różnorodne praktyki zarządcze a zarządzanie bezpieczeństwem 

mgr Aneta Pajka
37 Otwarta nauka w rozwoju nauk o bezpieczeństwie 
dr hab. Weronika Jakubczak, dr Maciej Rudek

51 Współpraca Policji ze Strażą Graniczną jako gwarant bezpieczeństwa
społeczności lokalnej w kontekście przestępstw popełnianych
przez cudzoziemców 

dr Rafał Kochańczyk, dr Bartosz Maziarz
69 Zagrożenia w wymiarze lokalnym wynikające z konfliktu hybrydowego 

dr hab. inż. Marian Żuber, dr Patrycja Bryczek-Wróbel, mgr Alicja Warzecha
87 Rola organizacji pozarządowych w kształtowaniu bezpieczeństwa
społeczności lokalnych na przykładzie ochotniczych straży pożarnych
 
dr Łukasz Foryś
107 Zwiększanie bezpieczeństwa ruchu drogowego na poziomie lokalnym 

lic. Ewelina Patrycja Zielińska
123 Program Tarcza Wschód w polityce bezpieczeństwa Rzeczypospolitej Polskiej 

mgr Karolina Stępień
135 Wpływ logistyki humanitarnej na operacje pokojowe NATO 

dr Karolina Wnuk
147 Wyzwania powiadamiania ratunkowego na poziomie europejskim 

dr Barbara Podwysocka, dr Paweł Kawalerski
161 Bezpieczeństwo w XXI wieku: założenia holistycznej wizji bezpieczeństwa 

Capt. Arkadiusz Kukuła, MA
173 nnovations in the Training of the Territorial Defense Forces 

Paweł Kawalerski, PhD
189 Exploring New Horizons of Academic Research in Security Sciences.
Securitology 

Grzegorz Brychczyński
209 Czy paramilitarny Kryzysowy Komponent Lotniczy może być potrzebny? 

ppłk dr Mariusz Urbanek
227 Gry wojenne jako narzędzie zmieniające teorię w praktykę.
Wnioski z ćwiczeń w Akademii Sztuki Wojennej  

TEMAT NUMERU –
WSPARCIE OGNIOWE

płk Paweł Jędryczka
8 NOWY PARADYGMAT BOGA WOJNY

kpt. Przemysław Sulewski
12 PLANOWANIE DZIAŁAŃ BRYGADY ARTYLERII
W NATARCIU DYWIZJI

mjr Grzegorz Machała
20 WSPARCIE OGNIOWE BATALIONU
W OBRONIE I NATARCIU

mjr Arkadiusz Waśkowski
27 PROCES TARGETINGU W DZIAŁANIACH
TAKTYCZNYCH DYWIZJI

por. Wiktor Koteras
34 WR-40 LANGUSTA NA POLU WALKI

Jacek Bilski
40 TAKTYKA UŻYCIA PPK W WOJNIE
ROSYJSKO-UKRAIŃSKIEJ

ppłk rez. mgr inż. Maciej Paul
52 PODRĘCZNA ARTYLERIA

Jacek Bilski
56 ARTYLERIA NOWEJ GENERACJI

gen. dyw. w st. spocz. pil. dr hab.
inż. Leszek Cwojdziński

64 BSP A DZIAŁANIA
POSZUKIWAWCZO‑RATOWNICZE

mjr Janusz Rylewicz
70 IMPLIKACJE WOJNY DRONOWEJ

dr hab. Jarosław Brach
126 DEMOBIL DLA CZESKICH STRAŻAKÓW

dr hab. Jarosław Brach
132 SZWECJA ODNAWIA WOJSKOWY
PARK SAMOCHODOWY

st. chor. sztab. rez. mgr inż. Dariusz Woźniak
138 EKSPLOATACJA ŻURAWI SAMOJEZDNYCH

LOGISTYKA
Sławomir J. Lipiecki, Maciej Matuszewski
74 ROZWÓJ FLOT PODWODNYCH NA BAŁTYKU (CZ. 1)

Tomasz Kwasek
85 SIŁY PODWODNE WYBRANYCH PAŃSTW (CZ. 1)

mjr dr Mariusz Domżalski
93 ŚWIADCZENIA PIENIĘŻNE DLA ŻOŁNIERZY

płk rez. Przemysław Kęsicki
97 ZAMÓWIENIA PUBLICZNE
W DZIEDZINIE OBRONNOŚCI

kpr. pchor. Jakub Paul
102 MODERNIZACJA TRANSPORTERA
OPANCERZONEGO BTR-82A

ppłk dr Tomasz Gołębiewski
106 PROWADZENIE PRZESŁUCHAŃ NA POTRZEBY
WYWIADOWCZO-ROZPOZNAWCZE

kpt. dr Marcin Miszczuk
114 ARMIA KOREI PÓŁNOCNEJ W UKRAINIE

płk rez. mgr inż. Marcin Komorowski
122 OCHRONA PRZECIWPOŻAROWA W WOJSKU

mjr dypl. SZRP Marcin Maksymiec
148 FUNKCJE BOJOWE

mjr dypl. SZRP Daniel Korusiewicz
156 ZAGROŻENIA W SIECIACH TELEINFORMATYCZNYCH

mjr dypl. SZRP Tomasz Nowański
164 OGIEŃ KONTRBATERYJNY –
ELEMENT WALKI ARTYLERYJSKIEJ