Produkty Cyfrowe

TEMAT NUMERU – BEZZAŁOGOWCE

dr hab. Mirosław Gerigk, dr inż. arch. Mateusz Gerigk - WIELOFUNKCYJNA PLATFORMA TH-S DLA SIŁ SZYBKIEGO REAGOWANIA NA MORZU

dr hab. Mirosław Gerigk - BEZZAŁOGOWCE DO OCHRONY MORSKIEJ INFRASTRUKTURY KRYTYCZNEJ

dr hab. Mirosław Gerigk - NOSICIELE SYSTEMÓW BEZZAŁOGOWYCH

kmdr por. rez. Grzegorz Kolański - WOJNA SYSTEMÓW BEZZAŁOGOWYCH W DOMENIE MORSKIEJ

kmdr por. rez. Grzegorz Kolański - UKRAIŃSKA DROGA DO ARMII DRONÓW

Jacek Bilski - PERSPEKTYWY ROZWOJU BSP KLASY MIKRO

ppor. Agata Guziel - DYLEMATY „DRONIZACJI” POLA WALKI

Piotr Kocyan - JAK ZWALCZAĆ DRONY FPV

TAKTYKA

kmdr ppor. mgr inż. Dawid Wilk - DZIAŁANIA POZORNE NA POZIOMIE TAKTYCZNYM I OPERACYJNYM

ppłk dypl. SZRP dr Adrian Czesław Napora - OPERACYJNO-SZKOLENIOWE PRZYGOTOWANIE WOJSK

mjr Janusz Rylewicz - FUNKCJE WALKI W NATARCIU NA MIEJSCOWOŚĆ

LOGISTYKA

st. chor. sztab. rez. mgr inż. Dariusz Woźniak - EKSPLOATACJA SILNIKÓW SPALINOWYCH W SPRZĘCIE WOJSKOWYM W UKRAINIE

kpt. Artur Stankiewicz - SPOSOBY WSPARCIA ZABEZPIECZENIA TECHNICZNEGO

dr hab. Jarosław Brach - PRZERZUT CIĘŻKIEJ TECHNIKI WOJSKOWEJ

płk rez. mgr inż. Marcin Komorowski - ODTWARZANIE ZDOLNOŚCI BOJOWEJ JEDNOSTEK DOŚWIADCZENIA

mjr dr Mariusz Domżalski - ZWOLNIENIE ZE SŁUŻBY Z POWODU OŚWIADCZENIA LUSTRACYJNEGO

dr hab. Jarosław Brach - SZWEDZKI LIDER NA EUROSATORY 2024

por. dr Michał Przybylak - NA PIERWSZEJ LINII

mjr dr Tomasz Gołębiewski - PRZESŁUCHIWANIE – WSPÓŁCZESNE

TRENDY I WYZWANIA

dr inż. Andrzej Jeziorski - RADARY ZAHORYZONTALNE

Martyna Wojenka - ROLA KOMUNIKACJI W SYTUACJACH KRYZYSOWYCH

Wojciech Moszczyński - CZY ALGORYTMY POMOGĄ W OCENIANIU ŻOŁNIERZY I FUNKCJONARIUSZY?

ppłk dr Michał Kalisiak – ATRYBUTY WYRÓŻNIAJĄCE DOWÓDCĘ WSPÓŁCZESNE ARMIE

ppłk rez. inż. Maciej Paul - ROSYJSKIE LASEROWE SYSTEMY OŚLEPIANIA URZĄDZEŃ OPTOELEKTRONICZNYCH

płk dypl. rez. nawig. inż. Józef M. Brzezina - SŁABOŚCI ROSYJSKIEJ OBRONY PRZECIWLOTNICZEJ KONKURS NA NAJLEPSZĄ PRACĘ SŁUCHACZY ASZWOJ

mjr Krzysztof Zarzycki - ZAOPATRYWANIE WOJSK W DZIAŁANIACH POWIETRZNODESANTOWYCH

mjr Krzysztof Pawłowski - LOGISTYCZNE ASPEKTY POZYSKIWANIA NOWEGO UZBROJENIA

mjr Marek Cieplicki - KONCEPCJA FORMOWANIA PUŁKU LOGISTYCZNEGO

SPIS TREŚCI

dr Paweł Olbrycht - Koncepcja Strategiczna NATO 2010 na rzecz globalnego bezpieczeństwa. Ocena i rewizja wybranych kwestii

dr hab. Agnieszka Szczygielska - Wojna kognitywna – źródła i zasadnicze cechy

płk dr hab. inż. Krzysztof Wysocki - Planowanie maskowania (MILDEC) i ochrony informacji krytycznej (OPSEC) w ujęciu NATO

dr hab. Marek Kubiński - Powietrzno-lądowy wymiar działań militarnych. Wybrane aspekty

mjr dypl. SZRP mgr inż. Paweł Pacek - Ocena powszechnej obrony przeciwlotniczej jako dedykowanej formy przeciwdziałania bezzałogowym statkom powietrznym

dr hab. Piotr Makowski - Wybór kryteriów ewaluacji wariantów działań taktycznych

mgr inż. Michał Sobolewski - Warunki atmosferyczne i klimat jako czynniki warunkujące działania militarnew Iraku na przykładzie operacji „Pustynna burza”

dr Alicja Żukowska - Prawne uwarunkowania ochrony morskiej infrastruktury krytycznej w systemie energii

BrigGen (Res) (Pilot) Ryszard Hać, PhD in Eng. - The Effectiveness of Air Operations in Military Conflicts in the Last Three Decades

dr hab. Marek Depczyński - Międzynarodowa konferencja naukowa w Starogardzie Gdańskim

TABLE OF CONTENTS

Paweł Olbrycht, PhD - NATO’s 2010 Strategic Concept for Global Security. Assessing the Effectiveness of its Strategic Assumptions

Agnieszka Szczygielska, PhD, DSc  - Cognitive Warfare – Its Origins and Key Characteristics

Col Krzysztof Wysocki, PhD, DSc in Eng. - Military Deception and Operations Security Planning in NATO Context

Marek Kubiński, PhD, DSc - Air and Land Dimension of Military Operations. Selected Aspects

Maj Paweł Pacek, MSc in Eng. - Assessment of Passive Air Defense as Dedicated Means of Countering Unmanned Aerial Vehicles

Piotr Makowski, PhD, DSc - Selection of Criteria for Evaluation of Tactical Operation Variants

Michał Sobolewski, MSc in Eng. - Climate and Meteorological Conditions as Factors Determining Military Operations in Iraq on the Example of Operation Desert Storm

Alicja Żukowska, PhD - Legal Conditions for Critical Maritime Infrastructure Protection in the Energy System

BrigGen (Res) (Pilot) Ryszard Hać, PhD in Eng. - The Effectiveness of Air Operations in Military Conflicts in the Last Three Decades

Marek Depczyński, PhD, DSc - International Scientific Conference in Starogard Gdański

DOSTĘPNE TAKŻE W FORMACIE E-PUB

TEMAT NUMERU

14 Anna Pawłowska
Smak służby

22 Magdalena Kowalska-Sendek
Kalorie to nie wszystko
Rozmowa z Michałem Wrzoskiem,
dietetykiem

26 Jakub Zagalski
Menu prosto z lasu

28 Łukasz Zalesiński
Kaczka z żeberek

30 Marcin Ogdowski
Walka o racje

ARMIA

34 Magdalena Kowalska-Sendek
W ochronie granicy
Rozmowa z gen. dyw. Krzysztofem
Stańczykiem, dowódcą wojsk obrony
terytorialnej

38 Jakub Zagalski
Era polskich BWP-ów

42 Marcin Ogdowski
Blaszane puzzle 3D

46 Jakub Zagalski
Siła liderów

50 Anita Blinkiewicz
Lekcje z dronami

54 Anna Pawłowska
Przygotowani na każdy scenariusz

58 Anita Blinkiewicz
Polegamy na sobie

62 Łukasz Zalesiński
Ostatnie lądowanie

64 Tadeusz Wróbel
Stawiają na integrację

68 Marcin Ogdowski
Piątka z czwartego wozu

72 Jakub Zagalski
Siła i wytrwałość

75 Piotr Korczyński
Elitarni noszą zegarki na opak

78 Paulina Glińska
Zgodnie z prawem

MILITARIA

82 Łukasz Zalesiński
Dzień dobry, Orko!

84 Tadeusz Wróbel
Bundeswehra na zakupach

88 Rafał Ciastoń
Odrodzenie Leopardów

90 Przemysław Lis
Coraz bliżej granicy kosmosu

92 Krzysztof Wilewski
Oręż przewagi

94 Łukasz Zalesiński
Dokąd poleci Drozd?

96 Robert Sendek
Jasno jak we mgle

STRATEGIE

102 Tadeusz Wróbel
Straszenie atomem
Rozmowa z dr. Piotrem
Śledziem, specjalistą od spraw
międzynarodowych

106 Robert Sendek
Bunt cyfrowego pokolenia

110 Tomasz Otłowski
Coraz dłuższy cień Al-Kaidy

114 Łukasz Zalesiński
Strach przed diasporą

116 Marek Sarjusz-Wolski
Wielki Izrael niesie światu pokój

HISTORIA

120 Piotr Korczyński
Dziedzictwo Norymbergi

124 Tadeusz Wróbel
Kosztowny błąd Kremla

128 Piotr Korczyński
Byłem zwiadowcą w piekle
Rozmowa z Wacławem Milczewskim,
żołnierzem 1 Armii Wojska Polskiego

135 Jarosław Pałka
Nie takie znowu tajne

PO SŁUŻBIE

136 Anna Pawłowska
Maksimum realizmu, zero taryfy ulgowej
Rozmowa z Marcinem Mellerem,
dziennikarzem, pisarzem, historykiem

140 Marcin Ogdowski
Okazje z demobilu

144 Jakub Zagalski
Służba w kadrze
Rozmowa z plut. Marcinem Kurkusem,
zdobywcą I Nagrody Ministra Obrony
Narodowej

148 Robert Czulda
Requiem dla poległych

158 Andrzej Fąfara

TEMAT NUMERU –
TRANSFORMACJA SIŁ ZBROJNYCH

gen. broni dr Krzysztof Król
8 DOWÓDZTWO TRANSFORMACJI
SILNIKIEM NAPĘDOWYM ROZWOJU SZRP

płk dr Andrzej Lis
17 KOMPLEKSOWE ZARZĄDZANIE
TRANSFORMACJĄ SIŁ ZBROJNYCH

płk Artur Niedźwiecki
26 ZMIANY W ŚRODOWISKU BEZPIECZEŃSTWA
I OPERACYJNYM A TRANSFORMACJA

płk dr Robert Reczkowski
30 PROJEKTOWANIE ROZWOJU SIŁ ZBROJNYCH
ELEMENTEM TRANSFORMACJI

płk Jacek Duziak
36 TRANSFORMACJA W STYCZNOŚCI

płk Tadeusz Doligalski
40 ZARZĄDZANIE TALENTAMI

st. chor. sztab. Andrzej Woltmann
45 KORPUS SZEREGOWYCH I PODOFICERÓW
A TRANSFORMACJA SIŁ ZBROJNYCH RP

płk Grzegorz Kostrzewski
52 NAJWAŻNIEJSZY ELEMENT

OFERTA EDUKACYJNA
WYŻSZYCH UCZELNI WOJSKOWYCH

56 AKADEMIA SZTUKI WOJENNEJ

74 WOJSKOWA AKADEMIA TECHNICZNA

84 LOTNICZA AKADEMIA WOJSKOWA

98 AKADEMIA WOJSK LĄDOWYCH

112 AKADEMIA MARYNARKI WOJENNEJ

KONKURS NA NAJLEPSZY
ARTYKUŁ SŁUCHACZY ASZWOJ

mjr Marcin Grochowski
120 ZMIANY W TAKTYCE
WOJSK LĄDOWYCH

mjr Jakub Szulczyk
124 WOJNA KOGNITYWNA

mjr Tomasz Bożek
132 WOJSKOWA KOMUNIKACJA SPOŁECZNA


Tomasz Kwasek
136 KATASTROFA, CZYLI BŁĄD LUDZKI

dr Jacek M. Raubo
139 PÓŁNOCNOKOREAŃSKIE ZAGROŻENIE
U WRÓT EUROPY

płk dr Tomasz Gergelewicz
143 SZTUCZNA INTELIGENCJA W PERSPEKTYWIE
ZAGROŻEŃ INFORMACYJNYCH

dr hab. Jarosław Brach
146 NIEMIECKA FIRMA
NA EUROSATORY

dr hab. Jarosław Brach
150 SYSTEM WSPARCIA LOGISTYCZNO-
-TRANSPORTOWEGO DLA BORSUKA

LOGISTYKA

st. chor. sztab. rez. mgr inż. Dariusz Woźniak
177 EKSPLOATACJA ZESTAWÓW
NISKOPODWOZIOWYCH W CZASIE KONFLIKTU

SZKOLENIE

mjr Janusz Rylewicz
154 BEZPIECZEŃSTWO DZIAŁAŃ

mjr dr Mariusz Domżalski
158 ZWOLNIENIE ZE SŁUŻBY
Z POWODU OPINII SŁUŻBOWEJ

mjr dypl. SZRP Filip Pilarczyk
161 ODZYSKIWANIE IZOLOWANEGO
PERSONELU

WSPÓŁCZESNE ARMIE

Sławomir J. Lipiecki
164 WŁOSKIE FREGATY FREMM
ppłk rez. inż. Maciej Paul
172 WOJENNA MODERNIZACJA BMP-1

DOSTĘPNE TAKŻE W FORMACIE E-PUB

TEMAT NUMERU
18 Łukasz Zalesiński,
Robert Sendek
Nie daj się zhakować

26 Marcin Ogdowski
Słowa mają moc
Rozmowa z dr. hab. Grzegorzem
Ptaszkiem, badaczem mediów

30 Robert Sendek
Kraj pod wpływem

ARMIA

34 Magdalena Kowalska-Sendek
Czy to już wojna?
Rozmowa z gen. broni Maciejem
Kliszem, dowódcą operacyjnym
rodzajów sił zbrojnych

40 Anita Blinkiewicz
Im ciemniej, tym lepiej

44 Jakub Zagalski
Zjawa zmienia wojsko

48 Marcin Ogdowski
Nowy wymiar solidarności

50 Łukasz Zalesiński
Co się działo w nurtach Odry?

54 Magdalena Kowalska-Sendek
Razem na ratunek

58 Jakub Zagalski
Tygrysy w akcji

62 Jakub Zagalski
Wybrali drogę miecza

68 Anna Pawłowska
Nieoceniona siła edukacji
Rozmowa z płk. Jerzym Banasiakiem,
dyrektorem Wojskowego Centrum
Edukacji Obywatelskiej

70 Jakub Zagalski
Za ciosem do celu

76 Paulina Glińska
Zgodnie z prawem

80 Anna Dąbrowska
Plecak jak polisa

MILITARIA

82 Tadeusz Wróbel
Program na rozdrożu

86 Jakub Zagalski
Targi dla bezpieczeństwa

90 Krzysztof Wilewski
Ulepszanie Grota

94 Roma Bojanowicz
Skanowanie nieba

96 Rafał Ciastoń
Wielki John się spóźnia

99 Przemysław Lis
Start w nowoczesność

STRATEGIE

102 Łukasz Zalesiński
Wyścig w cieniu katastrofy
Rozmowa z Piotrem Szymańskim,
specjalistą od spraw
bezpieczeństwa

106 Tadeusz Wróbel
Niebezpieczny efekt partnerstwa

110 Łukasz Zalesiński
Stan niepewności

112 Marek Sarjusz-Wolski
Magia rzeczywistości

HISTORIA
116 Anna Pawłowska
Gdy ucichnie artyleria

122 Piotr Korczyński
Wojna potrafi zaskoczyć
Rozmowa z Bogdanem Walasem,
żołnierzem Armii Krajowej

131 Jarosław Pałka
Wyszło jak zawsze…

PO SŁUŻBIE

132 Łukasz Zalesiński
My, jedna armia

139 Piotr Korczyński
Jesteśmy częścią sztafety

146 Andrzej Fąfara
Wielkość Twoja w tym,
żeś nieznany

Historia w kadrze

JAROSŁAW MALAROWSKI
8 Święto Kawalerii

Kalendarium historyczne

JAROSŁAW GODLEWSKI
10 Rapier kontra szabla. Bitwa
pod Wojniczem 3 października 1655 roku

MIKOŁAJ KUBACKI
12 Bohaterstwo polskich sojuszników
Napoleona. Polacy nad Berezyną
25–29 listopada 1812 roku

ŁUKASZ JĘDRZEJCZAK
14 Jak walczyć z Tatarami? Bitwa
pod Zinkowem 8 grudnia 1516 roku

Od siodła do czołgu

PIOTR KORCZYŃSKI
16 Bez kawalerii wojny się nie wygrywa.
Rozmowa z Dariuszem Nawrotem

TADEUSZ WRÓBEL
24 Sipâhi – konni wojownicy sułtana

ŁUKASZ RADULSKI
30 Ostatnie walki Podlaskiej

Brygady Kawalerii w 1939 roku

ZBIGNIEW CHMIELEWSKI
36 Ułan z Prużany

RADOSŁAW WIŚNIEWSKI
40 Arcelin – cud, który może się
zdarzyć tylko raz

JĘDRZEJ KORBAL
46 Eksperyment OM,
czyli 10 Brygada Kawalerii

PAWEŁ ROZDŻESTWIEŃSKI
52 Kawaleria 1939

PAWEŁ ROZDŻESTWIEŃSKI
58 Mundury kawalerii 1939

PIOTR KORCZYŃSKI
60 Ułani na barykadach

PIOTR KORCZYŃSKI
64 Śmierć szwoleżera

Bonżur
JACEK ŻUREK

29 Koń polski
Bitwy zapomniane

JULIUSZ S. TYM
70 Szarża pod Wólką Węglową

Tradycje oręża

JULIUSZ S. TYM
78 Koń wojskowy – zapomniany
obrońca ojczyzny

Strategie
ANDRZEJ ŁYDKA
84 Ułani tatarscy w obronie Płocka

Lotnictwo

GRZEGORZ ŚLIŻEWSKI
90 Kawalerzysta z Battle of Britain

KATARZYNA OCHABSKA
96 Niezwykły lotnik
biało-czerwonej szachownicy

Z archiwum Wojskowego Biura Historycznego
PRZEMYSŁAW DĄBEK
102 Z Visa w galopie do celu

Zbrodnie na narodzie polskim

ROBERT GAJDA
106 Tęsknota straszna za krajem wolnym

JOANNA MORAWSKA
112 Jeniecka pamięć – zapomniany
palimpsest wojny. Rozmowa z Piotrem
Stankiem

Życiorysy heroiczne

JERZY KIRSZAK
118 „Pieprz”. Płk dypl. Ziemowit
Grabowski – kawalerzysta,
sztabowiec, pancerniak

Historie ocalone

PIOTR KORCZYŃSKI
128 To piekło tkwi we mnie jak cierń…
Rozmowa z Jerzym Leśniakiem

PAWEŁ BOREK
132 Dziki Zachód na wschodzie II RP

JERZY KIRSZAK
138 Porucznik Władysław Malanowski
i jego notatki z kampanii 1939 roku

JACEK ŻUREK
144 Problem greckokatolicki
w „armii Andersa”

Z dziejów chwały

GRZEGORZ WOŁK
148 Sumienie Armii Krajowej

Z dziejów hańby

PAWEŁ SZTAMA
152 Roman Romkowski – „nadminister”
bezpieczeństwa publicznego

Śledztwa historyczne

MAREK RABIEGA
156 Tropem „Franka”

Kawalerowie Virtuti Militari

ANNA DĄBROWSKA
161 Kawaleryjski duch

Motoryzacja

JAN TARCZYŃSKI
162 MOJ 130 na dobre i złe drogi

Z arsenału Muzeum Wojska
Polskiego

MICHAŁ MACKIEWICZ
170 Ludwikówka

Sztandary Wojska Polskiego

JAROSŁAW PYCH
174 Proporce szwadronów przybocznych
Wojska Polskiego II RP

Konstruktorzy broni

PIOTR KOCYAN
177 Niebezpieczne pamiątki

Artefakty z przeszłości

TOMASZ ZAWISTOWSKI
180 Bitwa pod Kaniowem – nieznany
obraz Leonarda Wintorowskiego

Ceremoniał wojskowy

MARIUSZ KUBAREK
183 Morska podróż prezydenta

Klub garnizonowy

ANDRZEJ ŁYDKA
186 „Jak Pon srasz, to Pon nie salutuj”

Kino na wojnie

PIOTR KORCZYŃSKI
188 Martwa natura z lancą

Świat filokartystyki

ANDRZEJ WITKOWSKI
192 Kozy przed kariatydami

PRZEGLĄD SIŁ ZBROJNYCH 1/2025

TEMAT NUMERU - POLE WALKI PRZYSZŁOŚCI

płk rez. prof. dr hab. Marek Wrzosek
8 TRZY LATA ROSYJSKO-UKRAIŃSKIEGO
KONFLIKTU – WNIOSKI I DOŚWIADCZENIA

mgr Natalia Domasiak
16 WOJNY NOWEJ GENERACJI – CZYLI JAKIE?

mgr Mikołaj Firlej
22 CZŁOWIEK – ŻOŁNIERZ W PRZYSZŁEJ WOJNIE

mgr Aleksandra Prus
28 SZTUCZNA INTELIGENCJA W PRZYSZŁYCH
KONFLIKTACH ZBROJNYCH

mgr Konstancja Konstanty
34 PRYWATYZACJA DZIAŁAŃ MILITARNYCH
W WOJNIE PRZYSZŁOŚCI

mgr Piotr Galemba
42 NOWOCZESNE ŚRODKI WALKI
W PRZYSZŁEJ WOJNIE

Olga Nozdryn-Płotnicka
48 PRZYSZŁA WOJNA
W OBSZARACH ZURBANIZOWANYCH

mjr dypl. SZRP Robert Kuczkowski
52 NOWE TECHNOLOGIE USUWANIA PRZEDMIOTÓW
WYBUCHOWYCH I NIEBEZPIECZNYCH

prof. ASzWoj dr hab. Agnieszka Szczygielska
60 ZASADNICZE WSKAŹNIKI CHARAKTERYZUJĄCE
OPERACJE WIELODOMENOWE

kmdr por. rez. Grzegorz Kolański
65 SZTUCZNA INTELIGENCJA
W WOJNIE ROSYJSKO-UKRAIŃSKIEJ

kmdr dr hab. Dariusz R. Bugajski
72 O STUDIACH STRATEGICZNYCH

ppłk w st. spocz. pil. Maciej Kamyk
78 JAK SZTUCZNA INTELIGENCJA
ZMIENIA DZIAŁANIA WOJENNE?

SZKOLENIE

por. Krzysztof Korpusik
84 NOWOCZESNA DRUŻYNA ZMECHANIZOWANA

mjr dypl. SZRP Rafał Gaszyński
90 TEORETYCZNE ASPEKTY LUZOWANIA

mjr dr Mariusz Domżalski
100 MEDYCZNE POWODY ZWOLNIENIA ZE SŁUŻBY

mjr Janusz Rylewicz
106 SPECYFICZNE ŚRODOWISKO WALKI

mgr Kamil Kłyszejko
110 BEZPIECZEŃSTWO W CYBERPRZESTRZENI
mjr dypl. SZRP Tomasz Masica
115 DEZINFORMACJA JAKO JEDNO Z NARZĘDZI
W KONCEPCJI ZARZĄDZANIA REFLEKSYJNEGO
ppłk rez. Jarosław Wiśnicki
126 WPŁYW WIELOWYMIAROWEGO
ŚRODOWISKA INFORMACYJNEGO
NA PROWADZENIE OPERACJI INFORMACYJNYCH

WSPÓŁCZESNE ARMIE

Jacek Bilski
130 EWOLUCJA TRZECIEJ GENERACJI
POCISKÓW KIEROWANYCH
Robert Czulda
138 NARASTAJĄCE NAPIĘCIA W CIEŚNINIE TAJWAŃSKIEJ
ppłk mgr inż. Maciej Paul
142 PLATFORMA BUMERANG

NAJLEPSZY ARTYKUŁ

kpt. Marcin Ładak
144 WPŁYW NISZCZENIA OBIEKTÓW
HYDROTECHNICZNYCH NA CELE OPERACJI

mjr dypl. SZRP Artur Marszał
153 POMOC MEDYCZNA W DZIAŁANIACH
SEKCJI LEKKIEJ PIECHOTY

kpt. Michał Surawski
158 OBSZAR ZURBANIZOWANY DLA GĄSIENIC

LOGISTYKA

ppor. Kamila Wawrzyczek
164 ROZBUDOWA INŻYNIERYJNA
WYSUNIĘTYCH BAZ OPERACYJNYCH
st. chor. sztab. rez. mgr inż. Dariusz Woźniak
167 MECHANIZM KAWITACJI
W PODZESPOŁACH SAMOCHODÓW
dr hab. Jarosław Brach
178 EUROPEJSKA MOTORYZACJA – GŁÓWNE TENDENCJE
I NAJCIEKAWSZE WYROBY
dr hab. Jarosław Brach
184 KOŁOWE RATOWNICTWO TECHNICZNE
ppłk mgr inż. Maciej Paul
190 WPŁYW RODZAJÓW GĄSIENIC NA MOŻLIWOŚCI
MANEWROWE WOZÓW BOJOWYCH

DOSTĘPNE TAKŻE W FORMACIE E-PUB

POLSKA ZBROJNA 10/2025 

16 Anna Dąbrowska
Medycyna na trudne czasy

22 Anna Dąbrowska
Lekcje do odrobienia
Rozmowa z płk. Arkadiuszem
Kosowskim, dyrektorem Departamentu
Wojskowej Służby Zdrowia MON

26 Magdalena Kowalska-Sendek
Nowe horyzonty medyków

30 Robert Sendek
Drony ratują życie

ARMIA

34 Łukasz Zalesiński
Odstraszanie po polsku

42 Jakub Zagalski
Zmieniamy się na lepsze
Rozmowa z mjr. pil. Mariuszem
Strzyżewskim, dowódcą eskadry
śmigłowców AH-64

46 Marcin Ogdowski
Bayraktary rządzą

50 Łukasz Zalesiński
Podwójny test rakietowców

52 Jakub Zagalski
Siła zaufania

56 Marcin Ogdowski
Dziki na Legwanach

61 Anita Blinkiewicz
Azymut na przywództwo

64 Przemysław Lis
Kosmiczna autonomia

66 Anita Blinkiewicz
Armia specjalistów

68 Ewa Korsak,
Magdalena Kowalska-Sendek
Slab, żegnaj

74 Jakub Zagalski
Kolarstwo daje siłę i wolność

77 Piotr Korczyński
Oficerska poprzeczka

80 Paulina Glińska
Zgodnie z prawem

84 Anna Dąbrowska
Orientuj się bez GPS-u

MILITARIA
86 Tadeusz Wróbel
Salon nowych rekordów

94 Krzysztof Wilewski
Konkurencja czy współpraca

STRATEGIE
98 Tadeusz Wróbel
Mity i manipulacje
Rozmowa z Witoldem Rodkiewiczem,
analitykiem zajmującym się Rosją

102 Łukasz Zalesiński
Sen o NRD

104 Robert Sendek
Kolejny krok do pokoju

108 Łukasz Zalesiński
Pęknięcia pod chińskim sztandarem

115 Marek Sarjusz-Wolski
Intymny armagedon

HISTORIA

116 Robert Sendek
Partyzanckie szpitale

120 Piotr Korczyński
Ja chcę na front

127 Jarosław Pałka
Reforma na raty

PO SŁUŻBIE

128 Marta Kaźmierczak
Redakcyjny tandem

132 Anna Pawłowska
Rajd w przeszłość

134 Piotr Korczyński
Pasja i fart
Rozmowa z Jerzym Hoffmanem,
reżyserem i scenarzystą filmowym

140 Daniel Łukasiewicz
Świątynia cichych bohaterów

146 Andrzej Fąfara
Moc teorii spiskowych

Historia w kadrze

JAROSŁAW MALAROWSKI
8 Wyrwani z piekła

Kalendarium historyczne

ŁUKASZ JĘDRZEJCZAK
10 Moskwa zdobywa klucz do serca
ziem litewskich. Kapitulacja Smoleńska
30 lipca 1514 roku

JAROSŁAW GODLEWSKI
12 Bitwa pod Lesienicami. Podstęp
Sobieskiego 24 sierpnia 1675 roku

MIKOŁAJ KUBACKI
14 Suworow przeciw insurekcji. Bitwa
pod Krupczycami 17 września 1794 roku

Na wschód od Zachodu

PIOTR KORCZYŃSKI
16 Polska i Turcja. Od wojen do szacunku
i sympatii. Rozmowa z Piotrem Nykielem

JAROSŁAW GODLEWSKI
24 Orientalizacja armii Rzeczypospolitej
Obojga Narodów w czasach Jana III Sobieskiego

JACEK ŻUREK
29 Ormianie i ormianie

JACEK ŻUREK
32 Wielkie Oblężenie.
Malta Anno Domini 1565

TADEUSZ WRÓBEL
36 Janczarzy – od chwały do upadku

PIOTR KORCZYŃSKI
42 Dawno temu w Chinatown

PIOTR KORCZYŃSKI
48 Konny rajd Fukushimy Yasumasy,
czyli pierwszy Japończyk w Polsce

JAKUB POLIT
52 Zwycięzca w klęsce, czyli wojna
Czang Kaj-szeka

JANUSZ WRÓBEL
58 Pod obcym i własnym sztandarem.
Polscy wojskowi w Chinach 1900–1920

PIOTR KORCZYŃSKI
66 Tratwą z archipelagu Gułag.
Rozmowa ze Stanisławem Słowikiem

Wojenne epizody

DANIEL WOLBORSKI
76 Orlęta Pęcickie ‘44

ANDRZEJ ZAWISTOWSKI
80 Sienkiewiczowski batalion
w Powstaniu Warszawskim

ROBERT GAJDA
82 „Mimo ogromnej przewagi wroga”.
Bój pod Jaksicami 5 sierpnia 1944 roku

Klub garnizonowy

ANDRZEJ ŁYDKA
81 Garnizonowe przywary na froncie

Zbrodnie na narodzie polskim

JOANNA MORAWSKA
88 Nierozliczona zbrodnia. Masakra
w więzieniu mokotowskim.
Rozmowa z Barbarą Świtalską-Starzeńską

Lotnictwo

GRZEGORZ ŚLIŻEWSKI
92 Skrzydlaci karpatczycy

KRZYSZTOF MARCHLEWICZ
100 Polskie dywizjony na front chiński

Historie ocalone

TOMASZ PLASKOTA
72 „Nie strzela się w plecy!”. Krwawa
bałkańska epopeja polskiego czetnika

PRZEMYSŁAW JASKÓŁOWSKI
96 Ochrona VIP podczas wojny
1939–1943

PIOTR KORCZYŃSKI
105 Kamień z szańca. Historia
zapomnianego karpatczyka

JERZY KIRSZAK
110 Pan na Inferno – płk dypl. Aleksander Jedziniak

Skarby Muzeum Sił Powietrznych

MARCIN KALBARCZYK
114 MiG-23 w lotnictwie polskim

Wojna i sztuka

WOJCIECH GROBELSKI
118 Adam Kowalski – autor
„Pieśni artylerii przeciwlotniczej”

Strategie

ANDRZEJ ŁYDKA
122 W obronie Tobruku, Grobowca

Z archiwum Wojskowego
Biura Historycznego

PRZEMYSŁAW DĄBEK
130 Gołębie z orłem na skrzydle

Życiorysy heroiczne

JERZY KIRSZAK
132 Kawalerzysta, oficer wywiadu,
pisarz, obieżyświat. Generał Jerzy Grobicki

Kawalerowie Virtuti Militari

ANNA DĄBROWSKA
141 Tatarski kawalerzysta

Motoryzacja

JAN TARCZYŃSKI
142 Ford a sprawa polska, część 2

Z arsenału Muzeum Wojska Polskiego

MICHAŁ MACKIEWICZ
152 Karabiny z Kraju Kwitnącej Wiśni

Sztandary Wojska Polskiego

JAROSŁAW PYCH
156 Chorągwie tureckie w polskich rękach

Artefakty z przeszłości

TOMASZ ZAWISTOWSKI
158 Orzeł Biały ze strajku szkolnego
1905 roku

Konstruktorzy broni

PIOTR KOCYAN
162 Ostatni taki samolot

Ceremoniał wojskowy

MARIUSZ KUBAREK
165 Pogrzeb rekruta

Kino na wojnie

PIOTR KORCZYŃSKI
167 Tło

85. rocznica wybuchu II wojny światowej

MICHAŁ MACKIEWICZ
168 Biliśmy się o wszystko

Świat filokartystyki

ANDRZEJ WITKOWSKI
184 Z perspektywy piaskownicy

TEMAT NUMERU - UZYSKAĆ INFORMACJE O PRZECIWNIKU

mjr dr Tomasz Gołębiewski
8 INTELLIGENCE DEBRIEFING –
EFEKTYWNY MODEL WYPYTYWANIA

ppłk Ireneusz Podhajny
18 WSPÓŁDZIAŁANIE SZTABOWEJ KOMÓRKI
ROZPOZNANIA Z ZESPOŁAMI STANOWISKA DOWODZENIA

ppłk Mariusz Woźniak
22 ROZPOZNANIE OBRAZOWE
WE WSPARCIU OPERACJI

mjr dypl. SZRP Michał Dobrogoszcz
26 BEZZAŁOGOWE SYSTEMY POWIETRZNE
W ROZPOZNANIU

Kamila Matela
30 KLUCZ DO BUDOWY PRZEWAGI INFORMACYJNEJ,
ROZPOZNAWCZEJ I WYWIADOWCZEJ

NUP 2x35

ppłk rez. Jarosław Wiśnicki
35 ANALYSIS OF THE IMPACT OF INFORMATION
ON ARMED CONFLICTS IN THE CONTEXT
OF THE FOURTH POWER

OBRONA TERYTORIALNA

dr Robert Wódkiewicz
43 TERYTORIALSI
W ZARZĄDZANIU KRYZYSOWYM

SZKOLENIE

mjr dr Adrian Golonka, mjr mgr Andrzej Niedźwiecki
48 KONKURS O TYTUŁ MISTRZA OGNIA
ARTYLERYJSKIEGO WOJSK LĄDOWYCH 2023

mjr dypl. SZRP Szymon Witka
66 PROWADZENIE DZIAŁAŃ NA POŁĄCZENIE

dr Sławomir Jan Maksymowicz
70 NIESZABLONOWOŚĆ DZIAŁANIA
W BITWACH MORSKICH STAROŻYTNOŚCI

NAJLEPSZY ARTYKUŁ

mjr dypl. SZRP Mateusz Trochimiuk
76 ROZPOZNANIE GEOPRZESTRZENNE
W ROZPOZNAWCZYM PRZYGOTOWANIU
ŚRODOWISKA OPERACYJNEGO

mjr dypl. SZRP Krzysztof Wieczorek
84 DZIAŁANIA PODODDZIAŁÓW
POWIETRZNODESANTOWYCH
W UGRUPOWANIU PRZECIWNIKA

mjr dypl. SZRP Paweł Szpiega
90 POLSKIE ORGANY CYBERBEZPIECZEŃSTWA
ORAZ WYBRANYCH PAŃSTW SOJUSZNICZYCH

LOGISTYKA

st. chor. sztab. rez. mgr Dariusz Woźniak
98 PODWOZIA GĄSIENICOWE I KOŁOWE JAKO
NOŚNIKI SYSTEMÓW PRZECIWLOTNICZYCH

dr inż. Marek Dąbrowski
108 REAKTORY NOWEJ GENERACJI

mjr dypl. SZRP Roman Wójcik
111 WSPARCIE LOGISTYCZNE US ARMY
W WALKACH W TERENIE ZURBANIZOWANYM

WSPÓŁCZESNE ARMIE

płk dypl. rez. nawig. Józef M. Brzezina
118 SYSTEMY BEZZAŁOGOWE –
PERSPEKTYWY ROZWOJU

płk dypl. rez. nawig. Józef M. Brzezina
122 BEZZAŁOGOWE INNOWACJE
W REGIONIE AZJI I PACYFIKU

Tomasz Kwasek
126 GLOBAL HAWK – CIĄGŁE
ROZPOZNANIE OPERACYJNE

ppłk mgr inż. Maciej Paul
134 NOWY MODUŁ BOJOWY PIECHOTY MORSKIEJ
FEDERACJI ROSYJSKIEJ

kpt. dr Marcin Miszczuk
136 NATOWSKI PROGRAM NUCLEAR SHARING

Jacek Bilski
140 AMERYKAŃSKI WZORZEC

dr Jacek M. Raubo
150 NA PIERWSZEJ LINII

dr Robert Czulda
155 NADDNIESTRZE – NIEROZWIĄZANY
PROBLEM BEZPIECZEŃSTWA

DOŚWIADCZENIA

płk rez. dr inż. Jacek Krawczyk
160 NAZIEMNE ŹRÓDŁA ZASILANIA
STATKÓW POWIETRZNYCH

ppłk mgr inż. Maciej Paul, szer. pchor. Szymon Paul
164 CZOŁG KONTRA PIECHOTA

kmdr rez. dr inż. Stanisław Skrzyński
168 WSPÓŁCZESNY SPRZĘT ODDECHOWY NURKÓW –
WYZWANIA I OGRANICZENIA

TEMAT NUMERU - ARTYLERIA

ppłk Sylwester Dolecki
8 JAKIE PLATFORMY BEZZAŁOGOWE
W PODODDZIAŁACH ARTYLERII

ppłk Daniel Rejek
10 WSPÓŁDZIAŁANIE PODODDZIAŁÓW ARTYLERII
Z SYSTEMAMI ROZPOZNAWCZO-UDERZENIOWYMI

kpt. Filip Chudziński
12 UZUPEŁNIANIE AMUNICJI
W PODODDZIAŁACH ARTYLERII

kpt. Artur Kaźmierczak
14 ZABEZPIECZENIE LOGISTYCZNE
PUŁKU PRZECIWPANCERNEGO

por. Patryk Marcinkiewicz
24 PRZYGOTOWANIE BALISTYCZNE
PODODDZIAŁÓW ARTYLERII

ppłk Mariusz Dziedzic
27 WNIOSKI Z SOJUSZNICZYCH ĆWICZEŃ

ppłk Mariusz Dziedzic
29 ROZBUDOWA FORTYFIKACYJNA
REJONÓW MANEWROWANIA ARTYLERII

mjr Łukasz Ratański
32 EWOLUCJA STRUKTUR ORGANIZACYJNYCH
ODDZIAŁÓW I PODODDZIAŁÓW WOJSK
RAKIETOWYCH I ARTYLERII

ppłk Marek Czachor
36 CZY AMUNICJA KRĄŻĄCA WYELIMINUJE
ODWODY PRZECIWPANCERNE?

ppłk Marek Czachor
38 UDZIAŁ ODWODÓW
PRZECIWPANCERNYCH W WALCE

ppłk Grzegorz Lewandowski
41 OCHRONA I OBRONA UGRUPOWANIA BOJOWEGO
PODODDZIAŁÓW ARTYLERII

por. Patryk Dubas
44 WOJSKA RAKIETOWE I ARTYLERIA
W KONFLIKCIE ROSYJSKO-UKRAIŃSKIM

ppłk Jacek Jackowski
48 WSPARCIE OGNIOWE W NATOWSKICH
I NARODOWYCH DOKUMENTACH

WOJSKA OBRONY TERYTORIALNEJ

Joanna Pilas
54 BEZZAŁOGOWE STATKI POWIETRZNE
W DZIAŁANIACH TAKTYCZNYCH

dr Marcin Baranowski
58 PSY W SŁUŻBIE WOT – GRUPA
POSZUKIWAWCZO-RATOWNICZA K9

SZKOLENIE

płk w st. spocz. prof. dr hab. Czesław Jarecki
62 UŻYCIE ARTYLERII W OBSZARACH
ZABUDOWANYCH

mjr dypl. SZRP Maciej Kasjan
74 WYKORZYSTANIE TAKTYCZNYCH
ZGRUPOWAŃ ZADANIOWYCH

Sławomir J. Lipiecki
80 WŁOSKA TARCZA

dr Jacek M. Raubo
92 EUROPEJSKA TOŻSAMOŚĆ OBRONNA

Dagna Biernacka
96 PSY WOJSKOWE W UKRAINIE

dr inż. Marek Dąbrowski
102 NOWE WOZY CHIŃSKICH WOJSK CHEMICZNYCH

Tomasz Kwasek
106 HAUBICA SAMOCHODOWA CAESAR
WSPÓŁCZESNE ARMIE

DOŚWIADCZENIA

płk w st. spocz. Eugeniusz Cieślak
112 SIŁY ZBROJNE RP W NATO

kpt. Bartosz Wojtalewicz
118 WERYFIKACJA KOMPETENCJI

mjr dr Mariusz Domżalski
126 PRZYCZYNY ZWOLNIENIA ŻOŁNIERZA
Z ZAWODOWEJ SŁUŻBY WOJSKOWEJ

ppłk rez. Jarosław Wiśnicki
131 INFORMACYJNA WOJNA
W UKRAINIE

dr inż. Andrzej Jeziorski
136 POWIETRZNY WYMIAR PROGRAMU
TARCZA WSCHÓD

dr inż. Marek Dąbrowski
140 NOWE RODZAJE MASEK PRZECIWGAZOWYCH
W WYBRANYCH ARMIACH

ppłk mgr inż. Maciej Paul
144 SPOSOBY OCHRONY SPRZĘTU
PRZED ATAKIEM AMUNICJI KRĄŻĄCEJ

ppłk mgr inż. Maciej Paul
148 POTRZEBA MATKĄ… HYBRYDOWYCH
DRONÓW PRZECIWPANCERNYCH

LOGISTYKA

st. chor. sztab. rez. mgr inż. Dariusz Woźniak
152 PRZEDSTAWICIELE SYSTEMU EWAKUACJI
W KONFLIKCIE ROSYJSKO-UKRAIŃSKIM

NAJLEPSZY ARTYKUŁ

kpt. dypl. SZRP Maciej Kudrycki
162 POTRZEBY INFORMACYJNE DYWIZJI W OBRONIE

mjr dypl. SZRP Paweł Bernacik
170 ZMIANY W DZIAŁANIACH WOJSK LĄDOWYCH NA
PRZYKŁADZIE KONFLIKTU UKRAIŃSKO-ROSYJSKIEGO

kpt. dypl. SZRP Przemysław Zaprzelski
174 PRZEDSIĘWZIĘCIA MASKOWANIA
W BATALIONIE POWIETRZNODESANTOWYM

DOSTĘPNE TAKŻE W FORMACIE E-PUB

POLSKA ZBROJNA 9/2025

19 Dodatek specjalny
MIĘDZYNARODOWY
SALON PRZEMYSŁU
OBRONNEGO 2025

76 Krzysztof Wilewski, Tadeusz Wróbel
Zakupy według potrzeb

ARMIA

86 Jakub Zagalski
Nadjeżdżają Rosomaki

90 Anna Dąbrowska
Krok ku niezależności

93 Anita Blinkiewicz
Wiedza to bezpieczeństwo

94 Michał Niwicz
GROM ratuje życie

98 Anita Blinkiewicz
To moja droga

102 Anna Dąbrowska
Za sterami Herculesa
Rozmowa z „Lewym”, pilotem C-130

106 Anita Blinkiewicz
Czułe na zapach prochu

110 Jakub Zagalski
WF jak w wojsku

112 Anna Pawłowska
Chcę być najlepszy w Polsce

115 Piotr Korczyński
Błysk tradycji

118 Paulina Glińska
Zgodnie z prawem

MILITARIA

122 Robert Sendek
Systemie, ulecz się sam

126 Łukasz Zalesiński
Tukan na smyczy

128 Tadeusz Wróbel
Uniwersalna wyrzutnia

130 Paweł Mateńczuk
Szpej – nowe rozdanie

STRATEGIE

134 Łukasz Zalesiński
Człowiek w pętli
Rozmowa z Kają Kowalczewską,
specjalistką od międzynarodowego
prawa humanitarnego

138 Łukasz Zalesiński
Przedwczesny triumf

140 Robert Sendek
Gdy pada zasilanie

HISTORIA

146 Robert Sendek
Keith w Warszawie

150 Piotr Korczyński
Przeznaczeniem moim była Afryka
Rozmowa z Heleną Augustyn, żołnierką
Pomocniczej Służby Kobiet

157 Jarosław Pałka
Kiedy Moskwa żąda zbyt wiele

PO SŁUŻBIE

158 Marta Kaźmierczak
Katorżniczka z przypadku

162 Jacek Szustakowski
Jak przejść do historii?
Rozmowa ze Zbigniewem Rosińskim,
prezesem honorowym Wojskowego
Klubu Biegacza Meta

172 Andrzej Fąfara
Z własnej woli w Auschwitz

Historia w kadrze

JAROSŁAW MALAROWSKI
8 Kanarkowe dziewczyny

Kalendarium historyczne

ŁUKASZ JĘDRZEJCZAK
10 Bitwa pod Stolcem 24 kwietnia
1277 roku.
Wojna o spadek między śląskimi Piastami

MIKOŁAJ KUBACKI
12 Bitwa pod Albuerą 16 maja
1811 roku.
Męstwo ułanów nadwiślańskich

JAROSŁAW GODLEWSKI
14 Bitwa pod Batohem 1–2 czerwca
1652 roku. Logistyczno-dowódcza
katastrofa

Korzenie wojny

PIOTR KORCZYŃSKI
16 Tylko instynkt

PIOTR KORCZYŃSKI
20 Dał nam przykład Bonaparte…
jak się organizować mamy.
Rozmowa z Mariuszem Klareckim

JAN BŁACHNIO
30 Maszerując na żołądkach w ck armii

ŁUKASZ ZALESIŃSKI
40 Ludzie bez twarzy

FRANCISZEK IDKOWIAK
46 Zabezpieczenie techniczne
1 Pułku Czołgów w 1920 roku

TOMASZ PODGÓRSKI
50 Odyseja 20 Pułku Piechoty

JACEK JĘDRYSIAK
60 Wykorzystanie kolei w wojnach
o zjednoczenie Niemiec

ANDRZEJ ŁYDKA
64 Intendentura strzelców
oraz I Brygady Legionów Polskich

RADOSŁAW WIŚNIEWSKI
70 Karabin Simo

JACEK ŻUREK
76 Duszpasterstwo polowe katolickiej
mniejszości

ROBERT SENDEK
102 Szpital u „Troski”

Marynarka wojenna

MARIUSZ BOROWIAK
56 Tajna misja polskiego okrętu

Historie ocalone

DANIEL KOREŚ
26 Portret zbiorowy szefów WBH
1922–1939

PIOTR KORCZYŃSKI
34 Z piekła tam i z powrotem.
Rozmowa z Romualdem Hajdukiewiczem

TOMASZ MUCHA
90 Nie wierzę panu, mister Karski!
Dlaczego Zachód nie uznał świadectwa
polskiego emisariusza o zagładzie

GRZEGORZ SZTOLER
98 Jak Niemcy do indyjskiej legii
Ślązaka zaciągnęli

Wojenne epizody

MACIEJ A. PIEŃKOWSKI
82 Dopaść bolszewików. Pościg 8 Dywizji
Piechoty do granicy pruskiej

PRZEMYSŁAW BENKEN
86 „Piechota nieprzyjaciela broniła się
zacięcie i twardo”

Hiszpańskie tematy

JACEK ŻUREK
106 Burza 1588

Lotnictwo

GRZEGORZ ŚLIŻEWSKI
112 Sojusznicze konflikty

ROBERT GRETZYNGIER
118 Loty nad sercem Afryki

Skarby Muzeum Sił Powietrznych

ROMAN KOZŁOWSKI
125 Sztandar z dwiema patronkami

Armia w PRL

ROBERT GAJDA
127 Praska wiosna, warszawski chłód

Z archiwum Wojskowego
Biura Historycznego

MARCIN ARBUZ
132 Czarne koguty nad Normandią

Życiorysy heroiczne

JERZY KIRSZAK
138 Kwatermistrz o bojowym sercu

Z dziejów chwały

GRZEGORZ WOŁK
146 Łącznik z tradycjami Armii Krajowej

Z dziejów hańby

PAWEŁ SZTAMA
150 Komunistyczny egzekutor „Kucyk”
Kawalerowie Virtuti Militari

ANNA DĄBROWSKA
155 Lekarz w mundurze

Motoryzacja

JAN TARCZYŃSKI
156 Ford a sprawa polska, część 1
Z arsenału Muzeum Wojska Polskiego

MICHAŁ MACKIEWICZ
164 Winchester dla kowboja i sołdata

Sztandary Wojska Polskiego

JAROSŁAW PYCH
168 Sztandar logistyków

Konstruktorzy broni

PIOTR KOCYAN
170 Zasilanie

Klub garnizonowy

ANDRZEJ ŁYDKA
173 Reluton

Ceremoniał wojskowy

MARIUSZ KUBAREK
174 Święto Morza

Kino na wojnie

PIOTR KORCZYŃSKI
179 16 milionów za linią frontu
Świat filokartystyki

ANDRZEJ WITKOWSKI
184 Bomba w górę!

 DOSTĘPNE TAKŻE W FORMACIE E-PUB 

TEMAT NUMERU

Marcin Ogdowski - Armia zetek

Marcin Ogdowski - Będą rekruci? Rozmowa z Anetą Baranowską, socjolożką wojska

ARMIA

Tadeusz Wróbel, Łukasz Zalesiński - Czas na wymianę

Magdalena Kowalska-Sendek - Rewolucja zgodnie z planem

Ewa Korsak - Bez sternika ani rusz

Marcin Ogdowski - Rozłąka i mnóstwo zadań

Jakub Zagalski - W nieustannej gotowości

Magdalena Kowalska-Sendek - W trosce o wspólne dobro Rozmowa z gen. broni Januszem Adamczakiem, byłego dyrektora generalnego Międzynarodowego Sztabu Wojskowego NATO

Anna Pawłowska - Służę w elitarnej jednostce

Anna Dąbrowska - Wszystko pod kontrolą Rozmowa z mjr. Łukaszem Sokalem, kontrolerem ruchu lotniczego

Jacek Szustakowski - Wakacyjne rolowanie

Anna Dąbrowska - Nas nikt nie oszuka

Jakub Zagalski - Olimpijczyk w mundurze

Piotr Korczyński - Tradycja zrodzona na polu bitwy

Paulina Glińska - Zgodnie z prawem

Anna Dąbrowska - Na wszelki wypadek

MILITARIA

Robert Sendek - Kreatywność w cenie

Przemysław Lis - Prosto z drukarki

Tadeusz Wróbel| - Z siłą smoka

STRATEGIE

Łukasz Zalesiński - Droga na północ

Tadeusz Wróbel - Powrót atomu

Łukasz Zalesiński - Kosmiczny prestiż Rozmowa z dr. hab. Rafałem Kopciem, ekspertem ds. bezpieczeństwa

Marek Sarjusz-Wolski - Wyklęty powstań!

HISTORIA

Robert Sendek - Polacy pod duńskim niebem

Piotr Korczyński - Wojny nie da się wymazać z pamięci Rozmowa z ppłk. Henrykiem Kokoszą, powstańcem warszawskim

Jarosław Pałka - Sztab widmo

PO SŁUŻBIE

Marcin Ogdowski - Samolot dobry do „fikołków” Rozmowa z kpt. rez. pil. Witoldem Sokołem, wykładowcą Lotniczej Akademii Wojskowej

Jacek Szustakowski - Od Hansy do Drakena

Andrzej Fąfara - Z piekła do nieba

Historia w kadrze

JAROSŁAW MALAROWSKI
8 U wrót Cassino

Kalendarium historyczne

ŁUKASZ JĘDRZEJCZAK
10 Bitwa pod Zasławiem 25 stycznia 1491 roku

JAROSŁAW GODLEWSKI
12 Bitwa pod Górznem 12 lutego 1629 roku

MIKOŁAJ KUBACKI
14 Bitwa pod Arcis-sur-Aube
20–21 marca 1814 roku

Łyk historii

PIOTR KORCZYŃSKI, ROBERT SENDEK
16 Piasek czy skała? Dzieje polskich
sojuszów wojskowych.
Rozmowa z Markiem Kornatem,
Jakubem Politem i Juliuszem S. Tymem

ANNA MARIA DYNER
38 Strategiczna rywalizacja.
Związek Sowiecki/ Rosja a NATO

Hiszpańskie tematy

PIOTR KORCZYŃSKI
42 Hiszpański palimpsest.
Rozmowa z Marcinem Mleczakiem

PIOTR KORCZYŃSKI
50 Rękopis spalony w Saragossie

JACEK ŻUREK
56 Przed burzą

MACIEJ A. PIEŃKOWSKI
64 Wielka Armada na Bałtyku?

MAGDALENA KRZYŻOSTANIAK
68 Przyjaźń w czasie wojny

JAKUB POLIT
74 Byk i lew, czyli hiszpańsko-brytyjska
światowa corrida

WOJCIECH KRAJEWSKI
80 Kapitan Franciszek Młokosiewicz
i obrona Fuengiroli

MARCIN MLECZAK
86 Polska i Hiszpania w II wojnie
światowej

TADEUSZ WRÓBEL
90 Zapomniana Legia Cudzoziemska

ROBERT SENDEK
94 Pechowy lot

BARTOSZ KACZOROWSKI
100 Sprawa katyńska à la española

JAN STANISŁAW CIECHANOWSKI
104 Nikt tak jak Polacy wolności
nie kocha

ANDRZEJ ŁYDKA
148 Los infiernos picadores

Historie ocalone

JACEK JĘDRYSIAK
110 Pruski generał z Legii Nadwiślańskiej.
Skomplikowane losy Heinricha Augusta
von Brandta

PIOTR KORCZYŃSKI
114 Witos i spadochroniarze

PIOTR KORCZYŃSKI
118 Fart w piekle. Rozmowa
ze Stanisławem Marciniukiem

Lotnictwo

GRZEGORZ ŚLIŻEWSKI
123 Szachownice nie dotarły
nad Finlandię

WOJCIECH KRAJEWSKI
129 Jeńcy wzięci w bitwie o Anglię

STEFAN RAFIŃSKI
136 Latanie miał we krwi

Kawalerowie Virtuti Militari

ANNA DĄBROWSKA
139 Bohaterski franciszkanin

Strategie

JULIUSZ S. TYM
140 Szarża, której nie było

Z archiwum Wojskowego
Biura Historycznego

PRZEMYSŁAW DĄBEK
154 Hiszpański epizod

Zbrodnie na narodzie polskim

WOJCIECH WICHERT
156 Twórca niemieckich obozów śmierci

Życiorysy heroiczne

JERZY KIRSZAK
160 Oficer zapomniany. Pułkownik
Wacław Kamionko

Motoryzacja

JAN TARCZYŃSKI
170 Pojazdy naziemnej obsługi
polskiego lotnictwa, cz. 2

Z arsenału Muzeum Wojska
Polskiego

MICHAŁ MACKIEWICZ
174 Trofea z Hiszpanii

Sztandary Wojska Polskiego

JAROSŁAW PYCH
178 Sztandary XIII Brygady
Międzynarodowej

Konstruktorzy broni

PIOTR KOCYAN
180 Swobodnie

Ceremoniał wojskowy

MARIUSZ KUBAREK
183 Podejmowanie zagranicznych gości

Klub garnizonowy

ANDRZEJ ŁYDKA
186 Kwatera główna

Kino na wojnie

PIOTR KORCZYŃSKI
191 Rewolwerowcy kontra
generalissimus

Świat filokartystyki

ANDRZEJ WITKOWSKI
192 Jedna kostka nie tuczy

Temat numeru - Wsparcie inżynieryjne

ppłk mgr inż. Piotr Pytel
8 NOWE ZDOLNOŚCI WOJSK INŻYNIERYJNYCH

ppłk mgr inż. Mariusz Dobruchowski,
ppor. Izabela Dąbrowska
11 INNOWACYJNE TECHNOLOGIE
W MASKOWANIU BEZPOŚREDNIM

ppłk dr Damian Zalewski
16 STANDARDY ROZMINOWANIA TERENU

mjr Łukasz Doliński
20 WYZWANIA W ROZMINOWYWANIU
NA PRZYKŁADZIE KONFLIKTU W UKRAINIE

ppor. Karol Binkowski
26 ELEMENT SYSTEMU
WSPARCIA INŻYNIERYJNEGO

płk Andrzej Oleksa
28 NOWE TRENDY W ZARZĄDZANIU
ZDOLNOŚCIAMI OBRONNYMI NATO

NUP 2X35

ppłk Grzegorz Kielar
32 KAMPANIA DARDANELSKA – NAJWIĘKSZA
OPERACJA DESANTOWA I WOJNY ŚWIATOWEJ

OBRONA TERYTORIALNA

ppłk mgr inż. Maciej Paul
42 EKONOMICZNY WYMIAR
WOJSK OBRONY TERYTORIALNEJ

ppłk mgr inż. Maciej Paul
44 WOJSKA OBRONY TERYTORIALNEJ
A OSŁONA STRATEGICZNA PAŃSTWA

SZKOLENIE

ppłk rez. dr inż. Dariusz Szkołuda
50 KONTROFENSYWA – WCZORAJ I DZIŚ

ppłk dr inż. Michał Kalisiak
55 SZTUKA OSIĄGANIA ZWYCIĘSTWA

por. Paweł Arciszewski
60 ROZPOZNANIE SKAŻEŃ NA MIARĘ XXI WIEKU

por. mgr inż. Patryk Niksa
66 ZASTOSOWANIE SIECI 5G W SIŁACH ZBROJNYCH

ppor. Agata Guziel
78 ZASADA HUMANITARYZMU
W MIĘDZYNARODOWYM PRAWIE HUMANITARNYM

NAJLEPSZY ARTYKUŁ

mjr dypl. SZRP Radosław Osiński
82 BEZZAŁOGOWE SYSTEMY POWIETRZNE –
KIERUNKI ROZWOJU

mjr dypl. SZRP Jan Gołąbek
88 WOJSKA POWIETRZNODESANTOWE
USA I FEDERACJI ROSYJSKIEJ

mjr dypl. SZRP Miłosz Janik
94 CHARAKTERYSTYKA DZIAŁAŃ NIEREGULARNYCH

mjr dypl. SZRP Piotr Gierulski
102 BATALION PIECHOTY ZMOTORYZOWANEJ
W TERENIE ZURBANIZOWANYM

LOGISTYKA

108 PODWOZIA GĄSIENICOWE JAKO NOŚNIKI
SYSTEMÓW ARTYLERYJSKO-RAKIETOWYCH

kpt. mgr inż. Mateusz Parda
116 OUTSOURCING W ZABEZPIECZENIU
LOGISTYCZNYM POLSKICH
KONTYNGENTÓW WOJSKOWYCH

WSPÓŁCZESNE ARMIE

kmdr por. rez. Grzegorz Kolański
120 CZOŁGI DZISIAJ I JUTRO

kpt. dr Marcin Miszczuk
128 BROŃ HIPERSONICZNA – PODEJŚCIE ROSYJSKIE

ppłk mgr inż. Maciej Paul
133 STARCIE PANCERNYCH TYTANÓW

ppłk mgr inż. Maciej Paul, szer. pchor. Szymon Paul
138 UKRAIŃSKA HYBRYDA

Jacek Bilski
140 PANZERHAUBITZE 2000 – NOWA JAKOŚĆ

dr Jacek Raubo
152 MORZE CZERWONE W OGNIU

dr Robert Czulda
156 WĄSKIE GARDŁO TRANSPORTU MORSKIEGO –
MORZE POŁUDNIOWOCHIŃSKIE

DOŚWIADCZENIA

gen. dyw. w st. spocz. pil. dr hab. inż. Leszek Cwojdziński
162 CYBERBEZPIECZEŃSTWO SYSTEMÓW UZBROJENIA
SIŁ POWIETRZNYCH STANÓW ZJEDNOCZONYCH

płk dypl. rez. nawig. Józef M. Brzezina
168 SPOSÓB NA REKRUTACJĘ PERSONELU
DLA SIŁ POWIETRZNYCH

mjr dypl. SZRP Robert Kuczkowski
172 ZADANIA ROSYJSKICH WOJSK INŻYNIERYJNYCH
W CZASIE KONFLIKTU W UKRAINIE

DOSTĘPNE TAKŻE W FORMACIE E-PUB

TEMAT NUMERU

Robert Sendek - Kapryśny przeciwnik

ARMIA

Łukasz Zalesiński - Więcej niż ćwiczenia

Magdalena Kowalska-Sendek - Czy to już cyberwojna? Rozmowa z gen. dyw. Karolem Molendą, dowódcą Komponentu Wojsk Obrony Cyberprzestrzeni

Anita Blinkiewicz - Nieocenione wsparcie

Marcin Ogdowski - Potrzebujemy najlepszych Rozmowa z gen. dyw. dr. Norbertem Iwanowskim, dowódcą 1 Dywizji Piechoty Legionów

Jakub Zagalski - Jak okiełznać Czarną Panterę

Marcin Ogdowski - Spokojna zmiana Polaków

Paulina Glińska - Poradnik dla liderów

Jakub Zagalski - Na czas kryzysu

Anna Dąbrowska - Warto marzyć Rozmowa z pilotem FA-50

Anna Pawłowska - Trzeba trenować mądrze

Piotr Korczyński - Pod pancerzem z imieniem

Paulina Glińska - Zgodnie z prawem

Anna Pawłowska - Projekt z misją

MILITARIA

Rafał Ciastoń - Cała naprzód?

Robert Sendek - Ten beton... żyje!

Przemysław Lis - Na straży nieba

Tadeusz Wróbel - Podwójna moc

STRATEGIE

Łukasz Zalesiński - W nasze ślady

Tadeusz Wróbel - Atom na celowniku

Łukasz Zalesiński - Na rosyjskim pasku Rozmowa z kmdr. dr. hab. Dariuszem Bugajskim, specjalistą od prawa morza

Marcin Ogdowski - Uderzenie w naturę

Łukasz Zalesiński - Orwell na Kremlu

Tadeusz Wróbel - Cichy front Rozmowa z Krzysztofem Iwankiem, indologiem

Marek Sarjusz-Wolski - Wojna o pokój we mgle

HISTORIA

Piotr Korczyński - Gdyby nie las, nie byłoby nas

Anna Pawłowska - Tajny plan Churchilla

Piotr Korczyński - Przeżyłem dzięki dobrym ludziom Rozmowa z kpt. Piotrem Jarosławowem, żołnierzem Armii Krajowej i Wojska Polskiego

Jarosław Pałka - Ostatnie takie lato

PO SŁUŻBIE

Piotr Korczyński - Bezdroża historii

Jakub Zagalski - Całe życie w obronie Rozmowa z szer. Mateuszem Mierzejewskim, żołnierzem 15 Brygady Zmechanizowanej

Andrzej Fąfara - Europa zawiodła

dr Witold Repetowicz
Separatyzm normatywny i przenoszenie konfliktów ............................................................. 15

dr hab. Mirosław Lakomy, prof. UIK
Technologie kognitywne a demokracja .................................................................................... 31

dr Jan Waszewski
Geoinżynieria klimatu i geowładza jako wyzwania cywilizacyjne ........................................ 43

mgr Tomasz Nowak
Zagrożenia infrastruktury krytycznej państw NATO na akwenach morskich ................... 63

* * *
Wskazówki redakcyjno-techniczne dotyczące przygotowania prac do opublikowania
w „Kwartalniku Bellona” ........................................................................................................... 79

Witold Repetowicz, PhD
Normative Separatism and Conflict Shifting ..................................................................... 15

Mirosław Lakomy, PhD, DSc
Cognitive Technologies vs. Democracy .............................................................................. 31

Jan Waszewski, PhD
Climate Geoengineering and Geopower as Civilizational Challenges ............................. 43

Tomasz Nowak, MA
Threats to the Critical Infrastructure of NATO Countries in Maritime Zones .............. 63

* * *
Editorial guidelines on the preparation of articles for publishing
in Kwartalnik Bellona ........................................................................................................... 79